Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

नन्दिकेश्वरावताराभिषेकविवाहवर्णनम्

Nandikeśvara: Incarnation, Consecration, and Marriage—Description

एतत्पञ्चनदं नाम शिवपृष्ठतमं शुभम् । जपेश्वरसमीपे तु पवित्रं परमं मुने

etatpañcanadaṃ nāma śivapṛṣṭhatamaṃ śubham | japeśvarasamīpe tu pavitraṃ paramaṃ mune

Tempat yang bertuah ini dinamakan Pañcanada, paling suci dan amat dikasihi oleh Dewa Śiva. Di dekat Japeśvara, ia menjadi penyuci yang tertinggi, wahai resi.

एतत्this
एतत्:
Karma (कर्म/object as complement)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying पञ्चनदम्)
पञ्चनदम्Pañcanada (the five-river place)
पञ्चनदम्:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootपञ्च + नद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध/marker)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (indeclinable used to indicate ‘by name/indeed’)
शिवपृष्ठतमम्most dear/closest to Śiva (lit. most on Śiva's back)
शिवपृष्ठतमम्:
Karta (कर्ता/qualifier)
TypeAdjective
Rootशिव + पृष्ठ + तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
शुभम्auspicious
शुभम्:
Karta (कर्ता/qualifier)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
जपेश्वरसमीपेnear Japeśvara
जपेश्वरसमीपे:
Adhikarana (अधिकरण/location)
TypeNoun
Rootजपेश्वर + समीप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारण/विरोधार्थक-अव्यय (particle)
पवित्रम्holy
पवित्रम्:
Karta (कर्ता/qualifier)
TypeAdjective
Rootपवित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
परमम्supreme
परमम्:
Karta (कर्ता/qualifier)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (सम्बोधन/address)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

Suta Goswami

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Mahādeva

Sthala Purana: Pañcanada is declared ‘most dear to Śiva’ and ‘supremely purifying’ due to its proximity to Japeśvara; the sanctity is kṣetra-based (place-power) rather than Jyotirliṅga enumeration.

Significance: Residence/visit and bathing near Japeśvara at Pañcanada removes impurity (mala) and supports Śiva-bhakti practices (japa, pūjā).

S
Shiva
J
Japesvara

FAQs

It glorifies Pañcanada as a supremely purifying Shiva-tirtha, teaching that proximity to Shiva’s sacred presence (kshetra) supports inner cleansing and devotion, a key Shaiva path toward grace (anugraha) and liberation.

By praising the area near Japeśvara, it implies a locale of Saguna Shiva worship—typically centered on a Shiva-linga—where devotees gain merit through darśana, japa, and reverent pilgrimage in Shiva’s sanctified field.

Pilgrimage with Shiva-japa (especially the Panchakshara ‘Om Namaḥ Śivāya’), coupled with simple tirtha observances—purificatory bath, linga-darśana, and offering water—fits the verse’s emphasis on supreme sanctity near Japeśvara.