Rig Veda 8.45.27 — Mandala 8, Sukta 45, Mantra 27

Sukta 8.45

Rishi: Unknown/Not specified in provided input.

Devata: Indra

Chandas: Not specified in provided input.

Samhita Patha (Devanagari)

सत्यं तत्तुर्वशे यदौ विदानो अह्नवाय्यम् । व्यानट् तुर्वणे शमि ॥

Transliteration

satyáṃ tát turváśe yádau vidā́no ahnavā́yyam | vyā́naṭ turváṇe śámi ||

Translation

Benar adanya itu bagi Turvaśa dan Yadu: dengan pengetahuan ia membentangkan pertolongan yang pantas-bergerak; ia meluaskan jangkauan kepada Turvaṇa demi sejahtera dan kelapangan yang benar.

Word by Word

• सत्यम्: true; truth; truly
• सत्यम्: कर्म (विधेय/फलरूपेण) अथवा विधेयविशेषणम्
• Type: Noun/Adjective
• Root: सत्य- (प्रातिपदिक; < सत् ‘being’ from √अस् + -य)

• तत्: that
• तत्: कर्म/विधेय (सत्यम् इत्यस्य निर्देश्यं) अथवा विषय-निर्देशः
• Type: Pronoun
• Root: तद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तु: but; indeed
• तु: सम्बन्ध/वाक्य-समुच्चय (विरोध/विशेष-प्रदर्शन)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (निपात)

• तुर्वशे: for Turvaśa (the Turvaśa)
• तुर्वशे: सम्प्रदान (यस्य कृते) अथवा अधिकरण-सम्बन्धः (यस्य विषये)
• Type: Noun (proper/tribal name)
• Root: तुर्वश- (प्रातिपदिक; जन/नृनाम)

• यदौ: for Yadu
• यदौ: सम्प्रदान (यस्य कृते)
• Type: Noun (proper/tribal name)
• Root: यदु- (प्रातिपदिक; जन/नृनाम)

• विदानः: knowing; aware; having found
• विदानः: कर्ता (कर्तृविशेषणम्)
• Type: Participle (adjectival)
• Root: √विद् (to know/find) ; क्त/क्विप्-प्रायः ‘विदान’ (वैदिक कृत्, ‘knowing/aware’)

• अह्नवाय्यम्: (something) to be driven/borne by day; day-impelled (aid/act)
• अह्नवाय्यम्: कर्म (यत् वस्तु/फलम्)
• Type: Adjective/Noun
• Root: अह्नवाय्य- (प्रातिपदिक; ‘अह्न-’ day + वाय्य/वाय्य ‘to be driven/impelled’ < √वा/√वह?; वैदिक विशेषण)

• व्यानट्: he/it spread out; expanded; pervaded
• व्यानट्: क्रिया (मुख्य क्रियापदम्)
• Type: Verb
• Root: √अन् (to breathe/blow; to move) with वि-आ (व्यान्-); लुङ्/इञ्ज्-प्रायः वैदिक रूपम् ‘व्यानट्’

• तुर्वणे: for Turvaṇa
• तुर्वणे: सम्प्रदान (यस्य कृते)
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: तुर्वण- (प्रातिपदिक; नृ/जननाम)

• शमि: for welfare; for peace
• शमि: प्रयोजन/भाव (कल्याणार्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: शम् (अव्यय/निपात; ‘peace, welfare’)