Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

निकुम्भवधः — The Slaying of Nikumbha

Hanuman’s Duel

निक्षिप्यपरमायत्तोनिकुम्भंनिष्पिपेष ह ।।।।उत्पत्यचास्यवेगेनपपातोरसिवीर्यवान् ।

nikṣipya paramāyatto nikumbhaṃ niṣpipeṣa ha | utpatya cāsya vegena papātorasi vīryavān ||

Dengan tenaga yang hebat, dia menghempas Nikumbha ke bawah dan meremukkannya; kemudian, melompat dengan pantas, pahlawan gagah itu mendarat di dadanya.

निक्षिप्यhaving thrown down
निक्षिप्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootनि-√क्षिप् (धातु)
Formकृदन्त; ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund): "having thrown down"
परमायत्तःwith utmost effort
परमायत्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरम + आयत्त (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (वीर्यवान्/हनूमान्)
निकुम्भम्Nikumbha
निकुम्भम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिकुम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
निष्पिपेषcrushed
निष्पिपेष:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिस्-√पिष् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद, perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन
indeed
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय; पूरणार्थक निपात
उत्पत्यhaving leapt up
उत्पत्य:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-√पत् (धातु)
Formकृदन्त; ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund): "having leapt up"
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
अस्यof him
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी (सम्बन्ध), एकवचन
वेगेनwith speed
वेगेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootवेग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन
पपातfell
पपात:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√पत् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद, perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन
उरसिon the chest
उरसि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootउरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
वीर्यवान्valiant
वीर्यवान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (हनूमान्)

Throwing down Nikumbha with great effort, Hanuman endowed with speed sprang up and fell on his chest.

H
Hanumān
N
Nikumbha

FAQs

Resolute protection of the righteous side in war: force is applied with clarity of purpose against an aggressor in a dharmic battle.

Hanumān gains the advantage, throws Nikumbha down, and presses the attack by landing on his chest.

Strength guided by loyalty—Hanumān’s power serves Rāma’s cause rather than personal pride.