HomeRamayanaYuddha KandaSarga 67Shloka 154

Shloka 154

यैस्सायकैस्सालवरानिकृत्तावालीहतोवानरपुङ्गवश्च ।तेकुम्भकर्णस्यतदाशरीरंवज्रोपमं न व्यधयांप्रचक्रुः ।।।।

yaiḥ sāyakaiḥ sālavarān nikṛttā vālī hato vānarapuṅgavaś ca | te kumbhakarṇasya tadā śarīraṃ vajropamaṃ na vyadhayāṃ pracakruḥ ||

Anak-anak panah itulah—yang dahulu menebang pohon sāla yang gagah dan menewaskan Vālī, penghulu para vānara—ketika itu tidak mampu menembusi tubuh Kumbhakarṇa yang seumpama vajra.

yaiḥby which
yaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग/नपुंसक, तृतीया (3rd), बहुवचन (instrumental: by which)
sāyakaiḥby arrows
sāyakaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsāyaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
sālavarāḥmighty sāla trees
sālavarāḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsāla + vara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः (श्रेष्ठाः सालाः / great sāla-trees)
nikṛttāḥwere cut down
nikṛttāḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootni + √kṛt (धातु)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त), कर्मणि; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; (were cut down)
vālīVālī
vālī:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvālin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
hataḥwas slain
hataḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√han (धातु)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त), कर्मणि; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (was slain)
vānarapuṅgavaḥthe chief of monkeys
vānarapuṅgavaḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvānara + puṅgava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः (वानराणां पुंगवः = chief of monkeys)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
tethose (arrows)
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
kumbhakarṇasyaof Kumbhakarṇa
kumbhakarṇasya:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootkumbhakarṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then)
śarīrambody
śarīram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootśarīra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
vajropamamlike a thunderbolt
vajropamam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvajra + upama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासः (वज्रस्य उपमम्)
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
vyadhayāmharm
vyadhayām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvi + √dhā (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; भाववाचक-नाम (harm/affliction)
pracakruḥthey caused/did
pracakruḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + √kṛ (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपदम्

Those arrows which had cut down the Sala trees and the Vanara leader, Vali, which were like thunderbolts, did not affect Kumbhakarna's body.

R
Rāma
K
Kumbhakarṇa
V
Vālī
S
Sāla trees
V
Vānara (monkeys)

FAQs

The verse teaches discernment: past success does not guarantee present outcomes. Dharma in action requires adapting wisely while remaining committed to the righteous goal.

The narration recalls Rāma’s earlier feats with the same arrows, yet emphasizes that Kumbhakarṇa’s body proves unusually resistant.

Rāma’s proven capability is acknowledged, while the immediate virtue called for is strategic patience and resolve.