Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

सीताविलापः—त्रिजटासान्त्वनं च

Sita’s Lament and Trijata’s Consolation

शङ्खेनेत्रेकरौपादौगुल्फावूरूचमेचितौ ।अनुवृत्तनखास्स्निग्धास्समाश्चाङ्गुलयोमम ।।।।

śaṅkhe netre karau pādau gulphāv ūrū ca me citau |

anuvṛttanakhāḥ snigdhāḥ samāś cāṅgulayo mama ||

“Pelipisku, mataku, kedua tanganku dan kakiku—juga buku lali dan pahaku—semuanya terbentuk elok; jari-jariku licin dan seimbang, dengan kuku yang bulat sempurna.”

śaṅkhe(two) temples
śaṅkhe:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśaṅkha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana; (temples/temporal bones)
netre(two) eyes
netre:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnetra (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Prathamā, Dvivacana
karau(two) hands
karau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkara (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana
pādau(two) feet
pādau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpāda (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana
gulphau(two) ankles
gulphau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootgulpha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana
ūrū(two) thighs
ūrū:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootūru (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormSamuccaya conjunction
memy
me:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormṢaṣṭhī, Ekavacana (enclitic)
citauwell-filled/fleshy
citau:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootcita (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Dvivacana; viśeṣaṇa of listed body-parts
anuvṛtta-nakhāḥhaving rounded nails
anuvṛtta-nakhāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootanuvṛtta (प्रातिपदिक) + nakha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; karmadhāraya: anuvṛttāḥ nakhāḥ (rounded/curved nails)
snigdhāḥsmooth/glossy
snigdhāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsnigdha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; viśeṣaṇa of aṅgulayaḥ
samāḥeven
samāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsama (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; viśeṣaṇa of aṅgulayaḥ
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormSamuccaya conjunction
aṅgulayaḥfingers/toes
aṅgulayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootaṅguli (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Bahuvacana
mamamy
mama:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormṢaṣṭhī, Ekavacana

"My temporal bones, eyes, hands, feet, ankles, thighs are even, and my fingers are fleshy and round with nails proportioned and bright."

S
Sītā

FAQs

The verse raises the tension between external ‘signs’ and lived truth: dharma ultimately rests on character and right action, not merely on auspicious physical markers or predictions.

In grief, Sītā recalls traditional signs of auspiciousness said to be present in her body, questioning how such signs can coexist with her present suffering.

Sītā’s introspective honesty—she examines her assumptions and the meaning of ‘auspiciousness’ under adversity.