Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

मायाशिरोप्रदर्शनम्

The Display of the Illusory Head of Rāma

मैन्दश्चद्विविदश्चोभौनिहतौवानरर्षभौ ।।।।निश्श्वसन्तौरुदन्तौचरुधिरेणसमुक्षितौ ।असिनाव्यायतौछिन्नौमध्येह्यरिनिषूदनौ ।।।।

maindaś ca dvividaś cobhau nihatāv vānararṣabhau | niśśvasantau rudantau ca rudhireṇa samukṣitau | asinā vyāyatau chinnau madhye hy ari-niṣūdanau ||

Dan Mainda serta Dvivida—kedua-duanya jantan unggul kaum vānara, pembinasa musuh—telah rebah ditumpaskan: tercungap-cungap, merintih menangis, bermandi darah; tubuh besar mereka terbelah di tengah oleh pedang.

maindaḥMainda
maindaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmainda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
dvividaḥDvivida
dvividaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdvivida (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
ubhauboth
ubhau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootubha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), द्विवचन (dual)
nihatauslain
nihatau:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootnihata (कृदन्त-प्रातिपदिक; ni-√han धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (slain), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण of ‘ubhau’
vānararṣabhaubulls among the Vanaras
vānararṣabhau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvānara-ṛṣabha (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: वानराणाम् ऋषभौ (bulls among Vanaras); पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
niśśvasantaubreathing hard
niśśvasantau:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootniḥ-√śvas (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; अर्थ: ‘breathing hard’
rudantauroaring/crying
rudantau:
Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√rud (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; अर्थ: ‘crying/roaring’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
rudhireṇawith blood
rudhireṇa:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootrudhira (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
samukṣitaubathed/smeared
samukṣitau:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootsam-ud-√kṣi (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (sprinkled/bathed), उपसर्गौ: सम् + उद्; पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण of ‘ubhau’
asināwith a sword
asinā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootasi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
vyāyatauhuge/extended
vyāyatau:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootvyāyata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण of ‘ubhau’ (large/extended-bodied)
chinnaucut
chinnau:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootchinna (कृदन्त-प्रातिपदिक; √chid धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (cut), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण of ‘ubhau’
madhyein the middle
madhye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootmadhya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle; emphasis/indeed)
ariniṣūdanauslayers of enemies
ariniṣūdanau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootari-niṣūdana (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष: अरिणाम् निषूदनौ (slayers of enemies); पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन

"Mainda and Dwivida of huge bodies, who are slayers of enemies, the bulls among Vanaras are breathing hard, and bathed in blood roaring, having been cutin the middle of their body."

M
Mainda
D
Dvivida
V
vānara-s
S
sword (asi)

FAQs

It reflects the gravity of violence; dharma calls for war only under necessity and for truthful accounting, not sensationalized claims to manipulate morale.

The report continues listing prominent vānara warriors as grievously wounded or slain, to suggest Rāma’s alliance is collapsing.

Martial valor—Mainda and Dvivida are remembered as ‘enemy-slayers,’ even while described as fallen.