Ramayana — Sundara Kanda, Sarga 59, Shloka 13
हनूमद्वृत्तान्तः—वानरबलप्रशंसा च
Hanuman’s Report and Praise of the Vanara Host
Devanagari script
सागरोऽप्यतियाद्वेलां मन्दरः प्रचलेदपि।न जाम्बवन्तं समरे कम्पयेदरिवाहिनी।।।।
Transliteration
sāgaro 'py atiyād velāṃ mandaraḥ pracaled api |
na jāmbavantaṃ samare kampayed arivāhinī ||
Translation
Walau lautan melimpah melampaui pantainya, walau Gunung Mandara bergoncang sekalipun—di medan perang, bala musuh tidak akan mampu menggoncangkan Jāmbavān.
Word by Word
मयाby me
मया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन
अतुलाmatchless
अतुला:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootatulā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; शैलवृष्टिः इति विशेषण
विसृष्टाsent forth
विसृष्टा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-sṛj (धातु) + kta (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (indeed)
शैलवृष्टिःa shower of rocks
शैलवृष्टिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśaila (प्रातिपदिक) + vṛṣṭi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (शैलानां वृष्टिः)
निरन्तराunceasing
निरन्तरा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnirantarā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; शैलवृष्टिः इति विशेषण
देवान्gods
देवान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
अपिeven
अपि:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि (even)
रणेin battle
रणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootraṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
हन्यात्would kill
हन्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
किम्what
किम्:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रश्नार्थक (interrogative particle)
पुनःthen (how much more)
पुनः:
Nipata (निपात)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति/अधिक्य (more so)
तान्those
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; सर्वनाम
निशाचरान्night-rangers (demons)
निशाचरान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootniśācara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; तान् इति विशेष्य
Characters & Entities
S
Sāgara (ocean)M
Mandara (mountain)J
JāmbavānFAQs
Dharma is steadfastness in righteous duty: a protector of the just cause remains unshaken even amid extraordinary upheaval.
The vānara leaders encourage one another by celebrating the invincible firmness of senior warriors like Jāmbavān before facing the rākṣasa forces.
Akampyatā—unshakable courage and composure under threat.