Shloka 76

Genealogy of the Ancestors (Pitṛs) and the Procedure of Śrāddha

Devanagari script

नित्यं नैमित्तिकं काम्यं त्रिविधं श्राद्धमुच्यते । नित्यं तावत्प्रवक्ष्यामि अर्घ्यावाहनवर्जितम्

Transliteration

nityaṃ naimittikaṃ kāmyaṃ trividhaṃ śrāddhamucyate | nityaṃ tāvatpravakṣyāmi arghyāvāhanavarjitam

Translation

Śrāddha dikatakan tiga jenis—nitya (harian), naimittika (bersebab/bermusim), dan kāmya (berdasarkan hajat). Mula-mula akan aku jelaskan śrāddha nitya, yang dilakukan tanpa persembahan arghya dan tanpa āvāhana (seruan pemanggilan).

Word by Word

• नित्यम्: daily/regular
• नित्यम्: Visheshya (Enumerated item/विशेष्य)
• Type: Adjective
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सूचीकरणे (as item)

• नैमित्तिकम्: occasional (for a cause)
• नैमित्तिकम्: Visheshya (Enumerated item/विशेष्य)
• Type: Adjective
• Root: नैमित्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सूचीकरणे

• काम्यम्: desire-motivated (optional)
• काम्यम्: Visheshya (Enumerated item/विशेष्य)
• Type: Adjective
• Root: काम्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सूचीकरणे

• त्रिविधम्: threefold
• त्रिविधम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: त्रि + विध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समास (त्रयः विधाः यस्य)

• श्राद्धम्: śrāddha
• श्राद्धम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्राद्ध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उच्यते: is said/called
• उच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोगः (passive)

• नित्यम्: the daily (type)
• नित्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (प्रवक्ष्यामि इत्यस्य कर्म)

• तावत्: first/for the moment
• तावत्: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तावत् (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारणार्थक/क्रमसूचक (for now/first)

• प्रवक्ष्यामि: I shall explain
• प्रवक्ष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-√वच् (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद

• अर्घ्यावाहनवर्जितम्: devoid of arghya and invocation
• अर्घ्यावाहनवर्जितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अर्घ्य + आवाहन + वर्जित (कृदन्त; √वर्ज् (धातु) + क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (अर्घ्य-आवाहनयोः वर्जितम्)

Speaker

Unspecified (contextual narrator within Sṛṣṭikhaṇḍa; verse introduces a classification teaching)

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Sandhi Resolution Notes

Sandhi Resolution Notes: श्राद्धमुच्यते = श्राद्धम् + उच्यते; तावत्प्रवक्ष्यामि = तावत् + प्रवक्ष्यामि.

FAQs

What are the three types of śrāddha mentioned here?

The verse classifies śrāddha into nitya (daily), naimittika (performed on specific occasions), and kāmya (performed to obtain a desired result).

What is distinctive about the nitya (daily) śrāddha described in this verse?

It is said to be performed without arghya (a formal water-offering) and without āvāhana (ritual invocation).

What ethical or spiritual emphasis does this verse suggest?

By separating daily duty (nitya) from occasion-based and desire-driven rites, it highlights steadiness in dharma—regular practice not primarily motivated by personal gain.