Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

The Deception of Vṛtra

वर्तितव्यं सुखेनापि आवाभ्यां दैत्यसत्तम । एवं विश्वासयन्दैत्यं वृत्र मैत्रेण वै तदा

vartitavyaṃ sukhenāpi āvābhyāṃ daityasattama | evaṃ viśvāsayandaityaṃ vṛtra maitreṇa vai tadā

“Wahai yang terbaik antara kaum Daitya, kita berdua juga patut hidup dengan senang dan tenteram.” Demikianlah pada waktu itu Vṛtra, dengan semangat persahabatan, terus menenangkan dan memenangi kepercayaan sang Daitya.

वर्तितव्यम्should be carried on; should be lived
वर्तितव्यम्:
Kriya (Predicative obligation/विधेय)
TypeAdjective
Rootवृत्/वर्त् (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive/obligative); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विधेयभाव (to be done/should be lived)
सुखेनwith ease; comfortably
सुखेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
अपिeven; also
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle: even/also)
आवाभ्याम्by us two; with us two
आवाभ्याम्:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउभयलिङ्ग, तृतीया (3), द्विवचन; अस्मद्-प्रयोग (we two/by us two)
दैत्यसत्तमO best of the daityas
दैत्यसत्तम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दैत्यानां सत्तमः)
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण
विश्वासयन्causing to trust; reassuring
विश्वासयन्:
Karta (Agent participle/कर्तृ)
TypeVerb
Rootवि-श्वस् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; 'सः/इन्द्रः' इत्यर्थे कर्तरि
दैत्यम्the daitya (demon)
दैत्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
वृत्रO Vṛtra
वृत्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवृत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
मैत्रेणby friendship; with friendliness
मैत्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमैत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; भाववाचक-नाम
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
तदाthen
तदा:
Desha-kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

Narrative voice (describing Vṛtra’s conduct toward a Daitya)

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: vira

Type: celestial_realm

Sandhi Resolution Notes: सुखेन+अपि→सुखेनापि; दैत्य+सत्तम→दैत्यसत्तम; विश्वासयन्+दैत्यम्→विश्वासयन्दैत्यं

V
Vṛtra
D
Daitya

FAQs

It describes Vṛtra reassuring a Daitya and gaining his trust through an attitude of friendship (maitrī).

Maitrī is presented as a means of creating confidence (viśvāsa) in another—an interpersonal tool that can be used to pacify, persuade, or influence.

The verse highlights how trust can be cultivated through friendly conduct; it also cautions that persuasion and “reassurance” can be used strategically, so discernment about intentions matters.