Previous Verse
Next Verse

Shloka 60

Adhyaya 58The Kurma-Form of Narayana: Mapping Bharata through Nakshatras, Regions, and Planetary Afflictions

द्रव्ये गोष्ठेऽथ भृत्येषु सुहृत्सु तनयेषु वा ।

भार्यायाञ्च गृहे दुष्ठे भयं पुण्यवतां नृणाम् ॥

dravye goṣṭhe 'tha bhṛtyeṣu suhṛtsu tanayeṣu vā / bhāryāyāñca grahe dusthe bhayaṃ puṇyavatāṃ nṛṇām

Apabila suatu planet berada pada kedudukan buruk dalam rumahnya (graha), maka ketakutan timbul bahkan pada orang yang bermerit, mengenai harta, kawanan ternak/estet, para hamba, sahabat, anak lelaki, dan juga isteri.

द्रव्येin wealth/property
द्रव्ये:
Adhikaraṇa (अधिकरण/सप्तमी)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
गोष्ठेin the cowshed/pen
गोष्ठे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगोष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
अथthen/also
अथ:
Sambandha (वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; sequential particle
भृत्येषुamong servants
भृत्येषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभृत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
सुहृत्सुamong friends
सुहृत्सु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसुहृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
तनयेषुamong sons/children
तनयेषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतनय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
वाor
वा:
Sambandha (विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; disjunctive particle
भार्यायाम्in/with the wife
भार्यायाम्:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
गृहेin the house
गृहे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
दुष्ठेbad/tainted
दुष्ठे:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; agrees with गृहे
भयम्fear
भयम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पुण्यवताम्of the meritorious
पुण्यवताम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootपुण्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; ‘having merit’
नृणाम्of men
नृणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
Not specified in the provided excerpt

{ "primaryRasa": "karuna", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

JyotiṣaGṛhastha concernsFortune and vulnerability

FAQs

Merit does not eliminate worldly vulnerability; hence one should safeguard relationships and resources with dharmic vigilance and not presume immunity.

A dharma- and loka-vṛtta adjunct: it speaks to household life and worldly stability, typical of Purāṇic practical teaching.

The listed domains map the ‘supports of life’ (artha and bandhu): affliction signifies instability in the external pillars that sustain the embodied being.