Previous Verse
Next Verse

Shloka 50

Udyoga-parva Adhyāya 50 — Dhṛtarāṣṭra’s Appraisal of Bhīmasena (भीमसेनभयवर्णनम्)

यदस्मदाश्रयं किंचिद्‌ दत्तमिष्टं च संजय । तस्यापचितिमार्यत्वात्‌ कर्तार: स्थविरास्त्रय:,संजय! भीष्म, द्रोण और कृपाचार्य--ये तीनों वृद्ध श्रेष्ठ पुरुष हैं; अतः हमारे आश्रयमें रहकर इन्होंने जो कुछ भी दान-यज्ञ आदि किया है, ये उसका बदला चुकायेंगे (युद्धमें दुर्योधनका ही साथ देंगे)

yad asmad-āśrayaṃ kiṃcid dattam iṣṭaṃ ca saṃjaya | tasyāpacitim āryatvāt kartāraḥ sthavirās trayaḥ ||

Dhṛtarāṣṭra berkata: “Wahai Saṃjaya, apa jua yang telah diterima atau dipersembahkan secara upacara oleh mereka yang bergantung pada rumah kita—demi keluhuran budi dan rasa kepatutan, tiga orang tua yang dihormati itu akan membalas budi tersebut.”

यत्whatever (that which)
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अस्मत्-आश्रयम्having us as refuge / under our protection
अस्मत्-आश्रयम्:
Adhikarana
TypeNoun (compound)
Rootअस्मद् + आश्रय
FormMasculine, Accusative, Singular
किम्-चित्anything, something
किम्-चित्:
Karma
TypePronoun (indefinite)
Rootकिम् + चित्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
दत्तम्given (as a gift)
दत्तम्:
Karma
TypeParticiple
Rootदा (धातु) → दत्त (क्त)
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
इष्टम्sacrificed/worshipped; (ritual) performed
इष्टम्:
Karma
TypeParticiple
Rootयज् (धातु) → इष्ट (क्त)
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
संजयO Sañjaya
संजय:
TypeNoun (proper name)
Rootसंजय
FormMasculine, Vocative, Singular
तस्यof that (of it)
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter/Masculine, Genitive, Singular
अपचितिम्repayment, requital
अपचितिम्:
Karma
TypeNoun
Rootअपचिति
FormFeminine, Accusative, Singular
आर्यत्वात्because of nobility (being noble)
आर्यत्वात्:
Karana
TypeNoun (abstract)
Rootआर्यत्व
FormNeuter, Ablative, Singular
कर्तारःdoers, agents (they who will do)
कर्तारः:
Karta
TypeNoun
Rootकर्तृ
FormMasculine, Nominative, Plural
स्थविराःelder, aged
स्थविराः:
Karta
TypeAdjective
Rootस्थविर
FormMasculine, Nominative, Plural
त्रयःthree
त्रयः:
Karta
TypeNumeral (adjective)
Rootत्रि
FormMasculine, Nominative, Plural

धृतराष्ट उवाच

D
Dhṛtarāṣṭra
S
Saṃjaya
B
Bhīṣma
D
Droṇa
K
Kṛpa (Kṛpācārya)