Previous Verse
Next Verse

Shloka 24

Śaraṇāgata-Atithi-Dharma in the Kapota Narrative (कपोत-आख्यानम्—शरणागतधर्मः)

तस्मिन्‌ प्रतिभये काले क्षते धर्मे युधिष्ठिर । बभूवु: क्षुधिता मर्त्या: खादमाना: परस्परम्‌,युधिष्ठिर! ऐसे भयंकर समयमें धर्मका नाश हो जानेके कारण भूखसे पीड़ित हुए मनुष्य एक-दूसरेको खाने लगे

tasmin pratibhaye kāle kṣate dharme yudhiṣṭhira | babhūvuḥ kṣudhitā martyāḥ khādamānāḥ parasparam ||

Bhishma berkata: “Wahai Yudhiṣṭhira, apabila saat yang mengerikan itu tiba dan dharma telah hancur, manusia yang diseksa kelaparan pun sampai ke tahap memakan sesama sendiri.”

तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
प्रतिभयेterrifying
प्रतिभये:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootप्रतिभय
FormNeuter, Locative, Singular
कालेtime
काले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकाल
FormMasculine, Locative, Singular
क्षतेwhen (it was) destroyed/ruined
क्षते:
Adhikarana
TypeKridanta
Rootक्षत
FormMasculine, Locative, Singular
धर्मेin dharma; in righteousness
धर्मे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Locative, Singular
युधिष्ठिरO Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिर:
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Vocative, Singular
बभूवुःbecame
बभूवुः:
TypeVerb
Rootभू
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural
क्षुधिताःhungry
क्षुधिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्षुधित
FormMasculine, Nominative, Plural
मर्त्याःmortals; men
मर्त्याः:
Karta
TypeNoun
Rootमर्त्य
FormMasculine, Nominative, Plural
खादमानाःeating
खादमानाः:
Karta
TypeKridanta
Rootखाद्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Plural
परस्परम्one another
परस्परम्:
Karma
TypeIndeclinable
Rootपरस्पर

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
Y
Yudhiṣṭhira
D
dharma
M
mortals (martyāḥ)