Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

Vaiśravaṇa-sabhā-varṇanam

Description of Kubera’s Assembly Hall

किन्नरा नाम गन्धर्वा नरा नाम तथा परे,किन्नर तथा नर नामवाले गन्धर्व, मणिभद्र, धनद, श्वेतभद्र, गुह्मक, कशेरक, गण्डकण्डू, महाबली प्रद्योत, कुस्तुम्बुरु पिशाच, गजकर्ण, विशालक, वराहकर्ण, ताग्रोष्ठ, फलकक्ष, फलोदक, हंसचूड, शिखावर्त, हेमनेत्र, विभीषण, पुष्पानन, पिंगलक, शोणितोद, प्रवालक, वृक्षवासी, अनिकेत तथा चीरवासा, भारत! ये तथा दूसरे बहुत-से यक्ष लाखोंकी संख्यामें उपस्थित होकर उस सभामें कुबेरकी सेवा करते हैं

nārada uvāca | kinnarā nāma gandharvā narā nāma tathā pare | maṇibhadraḥ dhanadaḥ śvetabhadraḥ guhmakas kaśerakaḥ | gaṇḍakaṇḍū mahābalī pradyotaḥ kustumburuḥ piśācaḥ | gajakarṇaḥ viśālakaḥ varāhakarṇas tāgroṣṭhaḥ phalakakṣaḥ phalodakaḥ | haṃsacūḍaḥ śikhāvartaḥ hemanetraḥ vibhīṣaṇaḥ | puṣpānanaḥ piṅgalakaḥ śoṇitodaḥ pravālakaḥ | vṛkṣavāsī aniketaś ca cīravāsā ca bhārata | ete ca bahavaḥ anye yakṣā lakṣaśaḥ samāgatāḥ sabhāyāṃ kuberasya sevāṃ kurvanti ||

Narada said: “There are Gandharvas known as Kinnaras, and others known as Naras. Along with them are Manibhadra, Dhanada, Śvetabhadra, Guhmaka, Kaśeraka, Gaṇḍakaṇḍū, the mighty Pradyota, Kustumburu, Piśāca, Gajakarṇa, Viśālaka, Varāhakarṇa, Tāgroṣṭha, Phalakakṣa, Phalodaka, Haṃsacūḍa, Śikhāvarta, Hemanetra, Vibhīṣaṇa, Puṣpānana, Piṅgalaka, Śoṇitoda, Pravālaka, Vṛkṣavāsī, Aniketa, and Cīravāsā. O Bhārata, these and many other Yakṣas, gathered in countless numbers, stand present in that assembly and render service to Kubera.”

किन्नराःKinnaras
किन्नराः:
Karta
TypeNoun
Rootकिन्नर
FormMasculine, Nominative, Plural
नामby name / called
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनाम
गन्धर्वाःGandharvas
गन्धर्वाः:
Karta
TypeNoun
Rootगन्धर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
नराःmen
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
नामby name / called
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनाम
तथाand also / likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
परेothers
परे:
Karta
TypeAdjective
Rootपर
FormMasculine, Nominative, Plural

नारद उवाच

N
Narada
K
Kubera
K
Kinnaras
G
Gandharvas
Y
Yakṣas
M
Manibhadra
D
Dhanada
Ś
Śvetabhadra
G
Guhmaka
K
Kaśeraka
G
Gaṇḍakaṇḍū
P
Pradyota
K
Kustumburu
P
Piśāca
G
Gajakarṇa
V
Viśālaka
V
Varāhakarṇa
T
Tāgroṣṭha
P
Phalakakṣa
P
Phalodaka
H
Haṃsacūḍa
Ś
Śikhāvarta
H
Hemanetra
V
Vibhīṣaṇa
P
Puṣpānana
P
Piṅgalaka
Ś
Śoṇitoda
P
Pravālaka
V
Vṛkṣavāsī
A
Aniketa
C
Cīravāsā
T
the assembly hall (sabhā)

Educational Q&A

The verse highlights ordered duty and devoted attendance (sevā) within a righteous court: even powerful supernatural beings uphold their roles by serving Kubera, illustrating that status is sustained by disciplined responsibility rather than mere power.

Narada is describing the splendor and population of Kubera’s assembly, listing various classes (Kinnaras, Gandharvas, Yakṣas) and many named attendants who gather in immense numbers to serve Kubera in his sabhā.