Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Adhyāya 143: Nocturnal duels—Nākuli and Citraseṇa; Vṛṣasena’s assault; Duḥśāsana vs Prativindhya

अजयदू राजपुत्रांस्तान्‌ भ्राजमानान्‌ महारणे । एक: पज्चाशतं शत्रून्‌ सात्यकि: सत्यविक्रम:,परंतु उस महासमरमें शोभा पानेवाले अपने शत्रुरूप उन पचास राजकुमारोंको सत्यपराक्रमी सात्यकिने अकेले ही परास्त कर दिया

ajayad ū rājaputrāṁs tān bhrājamānān mahāraṇe | ekaḥ pañcāśataṁ śatrūn sātyakiḥ satyavikramaḥ ||

Sañjaya berkata: Dalam pertempuran besar itu, para putera raja yang bersinar dengan kemegahan perang itu tetap ditundukkan—Sātyaki, yang keberaniannya setia pada kebenaran, seorang diri menewaskan lima puluh musuh.

अजयत्defeated/conquered
अजयत्:
Karta
TypeVerb
Rootजि (जय)
Formलङ् (Imperfect), 3, Singular, Parasmaipada
राजपुत्रान्princes (sons of kings)
राजपुत्रान्:
Karma
TypeNoun
Rootराजपुत्र
FormMasculine, Accusative, Plural
तान्those
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
भ्राजमानान्shining, resplendent
भ्राजमानान्:
Karma
TypeAdjective
Rootभ्राज्
Formशानच् (present participle, आत्मनेपद), Masculine, Accusative, Plural
महारणेin the great battle
महारणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहारण
FormNeuter, Locative, Singular
एकःalone, single
एकः:
Karta
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Nominative, Singular
पञ्चाशतम्fifty (a set of fifty)
पञ्चाशतम्:
Karma
TypeNoun
Rootपञ्चाशत्
FormNeuter, Accusative, Singular
शत्रून्enemies
शत्रून्:
Karma
TypeNoun
Rootशत्रु
FormMasculine, Accusative, Plural
सात्यकिःSātyaki
सात्यकिः:
Karta
TypeNoun
Rootसात्यकि
FormMasculine, Nominative, Singular
सत्यविक्रमःof true valor
सत्यविक्रमः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्यविक्रम
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
S
Sātyaki
R
rājaputrāḥ (princes)
Ś
śatravaḥ (enemies)
M
mahāraṇa (great battle)

Educational Q&A

The verse highlights steadfast, truth-aligned valor (satyavikrama): disciplined courage and skill can overcome even a numerically superior and outwardly splendid force, reminding the listener that true strength is measured by resolve and conduct, not mere display.

Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that in the great battle Sātyaki alone defeated fifty enemy princes who were fighting brilliantly, emphasizing Sātyaki’s exceptional prowess on the battlefield.