Next Verse

Shloka 1

Droṇa-parva Adhyāya 114 — Karṇa–Bhīmasena Missile Exchange, Disarmament, and Arjuna’s Intervention

ऑपन--माजल बछ। अ<-छऋा दादशाधिकशततमो< ध्याय: सात्यकिकी अर्जुनके पास जानेकी तैयारी और सम्मानपूर्वक विदा होकर उनका प्रस्थान तथा साथ आते हुए भीमको कक रक्षाके लिये लौटा ना संजय उवाच धर्मराजस्य तद्‌ वाक्‍्यं निशम्य शिनिपुड्भव: । स पार्थाद्‌ भयमाशंसन्‌ _परित्यागान्महीपते:,संजय कहते हैं--राजन! धर्मराजका वह कथन सुनकर शिनिप्रवर सात्यकिके मनमें राजाको छोड़कर जानेसे अर्जुनके अप्रसन्न होनेकी आशंका उत्पन्न हुई। विशेषतः उन्हें अपने लिये लोकापवादका भय दिखायी देने लगा। वे सोचने लगे--मुझे अर्जुनकी ओर आते देख सब लोग यही कहेंगे कि यह डरकर भाग आया है

sañjaya uvāca | dharmarājasya tad vākyaṃ niśamya śinipuṅgavaḥ | sa pārthād bhayam āśaṃsan parityāgān mahīpateḥ ||

Sañjaya berkata: “Wahai Raja, setelah mendengar kata-kata Dharmaraja (Yudhiṣṭhira) itu, Satyaki—yang terunggul dalam kaum Śini—menjadi gelisah. Dia bimbang Arjuna (Pārtha) akan tersinggung jika dia meninggalkan sisi raja; dan lebih-lebih lagi, dia melihat bahaya celaan orang ramai. Dia berfikir: ‘Jika orang melihat aku menuju kepada Arjuna, mereka akan berkata bahawa aku melarikan diri kerana takut.’”

संजयःSanjaya
संजयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंजय
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
धर्मराजस्यof Dharmaraja (Yudhishthira)
धर्मराजस्य:
TypeNoun
Rootधर्मराज
FormMasculine, Genitive, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
वाक्यम्statement, speech
वाक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाक्य
FormNeuter, Accusative, Singular
निशम्यhaving heard
निशम्य:
TypeVerb
Rootशम्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
शिनिपुङ्भवःthe descendant of Shini (Satyaki)
शिनिपुङ्भवः:
Karta
TypeNoun
Rootशिनिपुङ्भव
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
पार्थात्from Partha (Arjuna)
पार्थात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Ablative, Singular
भयम्fear
भयम्:
Karma
TypeNoun
Rootभय
FormNeuter, Accusative, Singular
आशंसन्fearing, apprehending
आशंसन्:
TypeVerb
Rootआ-शंस्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
परित्यागात्from abandoning, due to leaving
परित्यागात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपरित्याग
FormMasculine, Ablative, Singular
महीपतेःof the king (earth-lord)
महीपतेः:
TypeNoun
Rootमहीपतिः
FormMasculine, Genitive, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Dharmaraja (Yudhishthira)
S
Satyaki
A
Arjuna (Partha)
S
Shini clan