Previous Verse
Next Verse

Shloka 99

द्रोणपर्व (अध्याय ११२) — कर्णभीमयोर्युद्धम्, दुर्योधनस्य रक्षणादेशः

Droṇa-parva 112: Karṇa–Bhīma Engagement and Duryodhana’s Protective Order

भीरूणामसतां मार्गो नैष दाशार्हसेवित: । शैनेय! दशार्हकुलके वीर पुरुष रणक्षेत्रमें अपने प्राण बचानेकी चेष्टा नहीं करते हैं। युद्धसे मुँह मोड़ना, युद्धस्थलमें डटे न रहना और संग्रामभूमिमें पीठ दिखाकर भागना यह कायरों और अधम पुरुषोंका मार्ग है। दशाकुलके वीर पुरुष इससे दूर रहते हैं || ९८ ई ।। तवार्जुनो गुरुस्तात धर्मात्मा शिनिपुज्रव

bhīrūṇām asatāṁ mārgo naiṣa dāśārha-sevitaḥ | śaineya daśārha-kulake vīrāḥ puruṣā raṇa-kṣetre prāṇān rakṣituṁ na ceṣṭante | yuddhāt mukhaṁ moḍayitum, yuddha-sthale na sthātum, saṅgrāma-bhūmau pṛṣṭhaṁ darśayitvā palāyitum—eṣa bhīrūṇām adhamānāṁ ca mārgaḥ | daśārha-kulasya vīrāḥ etasmāt dūrataḥ tiṣṭhanti ||

Yudhiṣṭhira berkata: “Itulah jalan orang pengecut dan hina; bukan jalan yang ditempuh oleh Dāśārha. Wahai Śaineya, para wira keturunan Dāśārha tidak berusaha menyelamatkan nyawa di medan laga. Memalingkan muka daripada perang, tidak teguh berdiri ketika pertempuran memuncak, dan melarikan diri sambil memperlihatkan belakang di gelanggang—itulah jalan si penakut dan si rendah budi. Yang gagah dari kaum Dāśārha menjauhi perbuatan demikian.”

भीरूणाम्of cowards
भीरूणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभीरु
FormMasculine, Genitive, Plural
असताम्of base/evil men
असताम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअसत्
FormMasculine, Genitive, Plural
मार्गःpath, way
मार्गः:
Karta
TypeNoun
Rootमार्ग
FormMasculine, Nominative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
एषःthis
एषः:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
दाशार्ह-सेवितःpractised/served by the Dāśārhas
दाशार्ह-सेवितः:
TypeAdjective
Rootसेवित (सेव्)
FormMasculine, Nominative, Singular, Past passive participle (क्त)
शैनेयO Śaineya (descendant of Śini)
शैनेय:
Sampradana
TypeNoun
Rootशैनेय
FormMasculine, Vocative, Singular

युधिष्ठिर उवाच

Y
Yudhiṣṭhira
Ś
Śaineya (Sātyaki)
D
Dāśārha clan (Yādavas)

Educational Q&A

The verse asserts a kṣatriya code of honor: preserving life by fleeing, turning away from combat, or abandoning one’s post is condemned as ignoble. True valor is defined as steadfastness in righteous battle, especially as an inherited standard of conduct for a warrior lineage.

Yudhiṣṭhira addresses Śaineya (Sātyaki), invoking the reputation of the Dāśārha/Yādava warriors. He rebukes any impulse toward retreat and urges firm resistance in the ongoing battle, framing steadfastness as both personal duty and clan tradition.