Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

तमोगुण-निरूपण

Analysis of Tamas and its Marks

तमो मोहो महामोहस्तामिस््र: क्रोधसंज्ञित: । मरणं त्वन्धतामिस्रस्तामिस्र: क्रोध उच्यते,तम (अविद्या), मोह (अस्मिता), महामोह (राग), क्रोध नामवाला तामिस््र और मृत्युरूप अन्धतामिस्र-यह पाँच प्रकारकी तामसी प्रकृति बतलायी गयी है। क्रोधको ही तामिस्र कहते हैं

Tamas (kegelapan kejahilan), moha (kekeliruan), mahāmoha (kekeliruan besar), tāmisra yang dinamai kemarahan, dan andhatāmisra yang berupa kematian—lima inilah yang disebut sebagai lima ragam sifat tamas. Dan kemarahan itulah yang disebut tāmisra.

तमःdarkness; (here) tamas
तमः:
Karta
TypeNoun
Rootतमस्
FormNeuter, Nominative, Singular
मोहःdelusion
मोहः:
Karta
TypeNoun
Rootमोह
FormMasculine, Nominative, Singular
महामोहःgreat delusion
महामोहः:
Karta
TypeNoun
Rootमहामोह
FormMasculine, Nominative, Singular
तामिस्रःtāmisra (a kind of darkness/ignorance)
तामिस्रः:
Karta
TypeNoun
Rootतामिस्र
FormMasculine, Nominative, Singular
क्रोधसंज्ञितःcalled/known as ‘anger’
क्रोधसंज्ञितः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्रोध-संज्ञित
FormMasculine, Nominative, Singular
मरणम्death
मरणम्:
Karta
TypeNoun
Rootमरण
FormNeuter, Nominative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
अन्धतामिस्रःandhatāmisra (blinding darkness; a kind of ignorance)
अन्धतामिस्रः:
Karta
TypeNoun
Rootअन्धतामिस्र
FormMasculine, Nominative, Singular
तामिस्रःtāmisra
तामिस्रः:
Karta
TypeNoun
Rootतामिस्र
FormMasculine, Nominative, Singular
क्रोधःanger
क्रोधः:
Karta
TypeNoun
Rootक्रोध
FormMasculine, Nominative, Singular
उच्यतेis said/called
उच्यते:
TypeVerb
Rootवच्
FormPresent, Passive, Third, Singular

वायुदेव उवाच