Previous Verse
Next Verse

Shloka 10

Prāyaścitta for Mahāpātakas — Brahmahatyā, Association with the Fallen, and Tīrtha-Based Purification

याजनं योनिसंबन्धं तथैवाध्यापनं द्विजः / कृत्वा सद्यः पतेज्ज्ञानात् सह भोजनमेव च

yājanaṃ yonisaṃbandhaṃ tathaivādhyāpanaṃ dvijaḥ / kṛtvā sadyaḥ patejjñānāt saha bhojanameva ca

Jika seorang dvija (dua kali lahir) melakukan yajña sebagai khidmat imam untuk orang yang tidak layak, menjalin hubungan seks terlarang, atau mengajar ilmu suci dengan cara yang salah, maka serta-merta ia jatuh daripada pengetahuan yang benar; demikian juga dengan makan bersama mereka.

याजनम्performing sacrifice for others (officiating)
याजनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयाजन्/याजन (प्रातिपदिक; from यज् (धातु) + णिच्/भाव)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
योनि-संबन्धम्sexual relation/connection
योनि-संबन्धम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयोनि (प्रातिपदिक) + सम्बन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘योनेः सम्बन्धः’ (sexual/lineage relation)
तथाthus
तथा:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb) ‘thus/so’
एवindeed
एव:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphatic
अध्यापनम्teaching (Veda)
अध्यापनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअध्यापन (प्रातिपदिक; from अधि + आप्/अध्यापय् causative of अधि+इ)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
द्विजःa twice-born man
द्विजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → कृत्वा (कृदन्त, त्वा)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund, त्वा), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया—‘having done’
सद्यःimmediately
सद्यः:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb) ‘immediately’
पतेत्would fall (from status)
पतेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपत् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
ज्ञानात्knowingly / due to knowledge
ज्ञानात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause) ‘because of/through knowledge (i.e., knowingly)’
सहwith
सह:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formउपसर्गसदृश अव्यय ‘with’
भोजनम्eating/meal
भोजनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
एवindeed
एव:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle), emphasis
and
:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)

Sūta (narrator) presenting dharma-teachings as transmitted by the sages within the Kurma Purana tradition

Primary Rasa: raudra

Secondary Rasa: bhayanaka

D
Dvija

FAQs

By stressing that unethical action causes an immediate “fall from jñāna,” the verse implies that spiritual knowledge (which culminates in realizing the Self) depends on purity of conduct; violation of dharma clouds discernment and blocks Self-realization.

No specific technique is named; instead, it highlights yama-like ethical restraints—sexual discipline, right livelihood in priestly duties, and purity in association/food—as foundational prerequisites for higher practice such as Pāśupata-oriented devotion and inner contemplation.

Indirectly: the Kurma Purana’s Shaiva-Vaishnava synthesis treats ethical purity as a shared gateway to grace and knowledge—whether devotion is framed through Śiva’s Pāśupata path or Viṣṇu/Kūrma’s instruction, dharma safeguards jñāna.