Shloka 169
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
ततः सर्वाणि भूतानि दग्धान्यादित्यरश्मिभिः / ब्रह्माणामग्रतः कृत्वा सह देवर्षिदानवैः
Transliteration
tataḥ sarvāṇi bhūtāni dagdhānyādityaraśmibhiḥ / brahmāṇāmagrataḥ kṛtvā saha devarṣidānavaiḥ
Translation
Kemudian semua makhluk hangus oleh sinar Aditya; dengan Brahma di hadapan, bersama para dewa-rsi dan para danava, mereka bergerak maju.
Word by Word
ततःthen/thereafter
ततः:
Adhikarana (अधिकरण/temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-प्रभव)
Formअव्यय (adverb of sequence)
सर्वाणिall
सर्वाणि:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; विशेषण
भूतानिbeings/creatures
भूतानि:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
दग्धानिburnt
दग्धानि:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootदह् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
आदित्यरश्मिभिःby the sun’s rays
आदित्यरश्मिभिः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootआदित्य-रश्मि (प्रातिपदिक; आदित्य + रश्मि)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
ब्रह्माणाम्of the Brahmās (Brahmā-s)
ब्रह्माणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
अग्रतःin front (of)
अग्रतः:
Adhikarana (अधिकरण/locative sense)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb/postposition: ‘in front of’)
कृत्वाhaving placed/made
कृत्वा:
Kriya (क्रिया/absolutive; prior action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
सहtogether with
सह:
Sahartha (सहार्थ/association marker)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय (preposition/adverb: ‘together with’)
देवर्षिदानवैःwith the divine seers and the Dānavas
देवर्षिदानवैः:
Sahakari (सहकारी/Accompaniment)
TypeNoun
Rootदेवर्षि-दानव (प्रातिपदिक; देवर्षि + दानव)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (copulative)