Previous Verse
Next Verse

Shloka 20

कैलास-मन्दाकिनी-स्वच्छोदा-लौहित्य-सरयू-उद्गमवर्णनम्

Kailāsa and the Origins of Mandākinī, Svacchodā, Lauhitya, and Sarayū

शातसंख्यैस्तापनीयैः शृङ्गैर्दिवमिवोल्लिखन् / मुञ्जवास्तु महादिव्यो दुर्गः शैलो हिमाचितः

śātasaṃkhyaistāpanīyaiḥ śṛṅgairdivamivollikhan / muñjavāstu mahādivyo durgaḥ śailo himācitaḥ

Dengan ratusan puncak emas murni, ia seolah-olah menggores langit; gunung benteng suci bernama Muñjavāstu itu diselaputi salji.

śāta-saṃkhyaiḥnumbering a hundred
śāta-saṃkhyaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśata (प्रातिपदिक) + saṃkhyā (प्रातिपदिक)
FormNeuter/Adjectival, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); ‘of hundred-numbered’ qualifying śṛṅgaiḥ
tāpanīyaiḥof refined gold
tāpanīyaiḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roottāpanīya (प्रातिपदिक)
FormNeuter/Adjectival, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन); qualifying śṛṅgaiḥ
śṛṅgaiḥwith peaks
śṛṅgaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootśṛṅga (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
divamthe sky
divam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdiv (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
ivaas if, like
iva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
FormParticle of comparison (उपमा-अव्यय)
ullikhanscraping/inscribing upward
ullikhan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootud-√likh (लिख् धातु)
FormPresent active participle (वर्तमान कृदन्त/शतृ), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); agreeing with śailaḥ
muñja-vāstuMuñjavāstu (proper name)
muñja-vāstu:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmuñja (प्रातिपदिक) + vāstu (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); name/epithet of the mountain/fort
mahā-divyaḥvery divine
mahā-divyaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + divya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); qualifying durgaḥ/śailaḥ
durgaḥfortress, stronghold
durgaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdurga (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
śailaḥmountain
śailaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśaila (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
himācitaḥcovered with snow
himācitaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roothima (प्रातिपदिक) + √ci (चि धातु) + kta (क्त)
FormPast passive participle (क्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); ‘piled/covered with snow’ qualifying śailaḥ