Shloka 56
Reṇukā-vilāpa and the Aftermath of Jamadagni’s Slaying (अर्जुनोपाख्यान-प्रसङ्गः)
Devanagari script
अथ ते तु भृगुं दृष्ट्वा वंशम्य पितरं मुदा / उत्थायास्मै ददुश्चापि सत्कृत्य परमासनम्
Transliteration
atha te tu bhṛguṃ dṛṣṭvā vaṃśamya pitaraṃ mudā / utthāyāsmai daduścāpi satkṛtya paramāsanam
Translation
Kemudian mereka melihat Bhṛgu, leluhur keturunan mereka; dengan gembira mereka bangun, memuliakannya, dan mengurniakan tempat duduk yang paling utama.
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/प्रसङ्ग)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोध (but/indeed)
भृगुम्Bhṛgu
भृगुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; व्यक्तिवाचक
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund): 'having seen'
वंश्यम्lineal descendant
वंश्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवंश्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of the lineage)
पितरम्father/forefather
पितरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; पितृ-शब्द (irregular declension)
मुदाwith joy
मुदा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; करण/हेतु अर्थे (with joy)
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउत्√स्था (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund): 'having risen/stood up'
अस्मैto him
अस्मै:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootइदम् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th case), एकवचन; सर्वनाम
ददुःgave
ददुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (and)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थ (also/even)
सत्कृत्यhaving honored
सत्कृत्य:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसत् (प्रातिपदिक) + √कृ (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund) from सत्+√कृ 'to honor': 'having honored'
परम-आसनम्the best seat
परम-आसनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपरम (प्रातिपदिक) + आसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय: 'परमं आसनम्' (excellent seat)