Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)

चतुर्युगैकस प्तत्या संख्यातं पूर्वमेव तु / मह देवगणैश्चैव ऋषिभिर्दानवैस्सह

caturyugaikasa ptatyā saṃkhyātaṃ pūrvameva tu / maha devagaṇaiścaiva ṛṣibhirdānavaissaha

Hal ini telah dihitung sejak dahulu sebagai tujuh puluh satu caturyuga, bersama golongan dewa, para resi, dan para danava.

चतुर्युगैकसप्तत्याby (the count of) seventy-one (sets) of four yugas
चतुर्युगैकसप्तत्या:
करण (Karaṇa/Instrument; measure)
TypeNoun
Rootचतुर्+युग+एक+सप्तति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; संख्या-विशेषणार्थे ‘चतुर्युगानां एकसप्ततिः’ (=71) इति द्विगुसमासः
संख्यातम्counted, enumerated
संख्यातम्:
विशेषण (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootसम्+ख्या (धातु) → संख्यात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘counted/numbered’
पूर्वम्formerly
पूर्वम्:
कालाधिकरण (Temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb) ‘formerly/earlier’
एवindeed, just
एव:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण निपात (emphatic particle)
तुbut/and
तु:
सम्बन्धसूचक (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
महादेवगणैःwith the great hosts of gods
महादेवगणैः:
सहकारक/सहयोग (Associative instrumental)
TypeNoun
Rootमहा+देवगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; ‘महान्तः देवगणाः’ इति कर्मधारय
and
:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
एवalso/indeed
एव:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण निपात (emphasis)
ऋषिभिःwith sages
ऋषिभिः:
सहकारक/सहयोग (Associative instrumental)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
दानवैःwith Dānavas (demons)
दानवैः:
सहकारक/सहयोग (Associative instrumental)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
सहtogether with
सह:
सहकारक (Associative marker)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय (postposition) ‘with’—तृतीयासहयोगे