Previous Verse
Next Verse

Shloka 54

Kṛṣṇa Leads Kālayavana to Mucukunda; The Yavana Is Burned; Mucukunda’s Prayers and Boon of Bhakti

मन्ये ममानुग्रह ईश ते कृतो राज्यानुबन्धापगमो यद‍ृच्छया । य: प्रार्थ्यते साधुभिरेकचर्यया वनं विविक्षद्भ‍िरखण्डभूमिपै: ॥ ५४ ॥

manye mamānugraha īśa te kṛto rājyānubandhāpagamo yadṛcchayā yaḥ prārthyate sādhubhir eka-caryayā vanaṁ vivikṣadbhir akhaṇḍa-bhūmi-paiḥ

Wahai Tuhan, aku menganggap Engkau telah mengurniakan rahmat kepadaku, kerana keterikatanku pada kerajaan telah terlerai dengan sendirinya. Kebebasan seperti ini dipohon oleh raja-raja saleh penguasa empayar luas yang ingin memasuki hutan demi hidup bersendirian.

manyeI think
manye:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootman (धातु)
FormPresent (लट्), Ātmanepada, 1st person, Singular
mamamy
mama:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun, Genitive (6th), Singular
anugrahaḥfavor/grace
anugrahaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootanugraha (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
īśaO Lord
īśa:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootīśa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Vocative, Singular
teby you
te:
Karana (करण)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun, Instrumental (3rd/तृतीया), Singular; ‘by you’
kṛtaḥdone/made
kṛtaḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
FormPast passive participle (क्त), Masculine, Nominative, Singular; agrees with anugrahaḥ
rājya-anubandha-apagamaḥthe removal of attachment to kingship
rājya-anubandha-apagamaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrājya (प्रातिपदिक) + anubandha (प्रातिपदिक) + apagama (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular; तत्पुरुष: ‘of kingdom’ + ‘attachment/continuance’ + ‘departure/cessation’
yadṛcchayāby chance, spontaneously
yadṛcchayā:
Hetu/Karana (हेतु/करण)
TypeNoun
Rootyadṛcchā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Instrumental (3rd), Singular; adverbial use ‘by chance/without effort’
yaḥwhich/that (he who)
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormRelative pronoun, Masculine, Nominative, Singular
prārthyateis prayed for/sought
prārthyate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootarth (धातु)
FormPresent (लट्), Passive (कर्मणि), 3rd person, Singular; desiderative sense ‘is sought/asked for’
sādhubhiḥby saints
sādhubhiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsādhu (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd), Plural
eka-caryayāby solitary practice
eka-caryayā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rooteka (प्रातिपदिक) + caryā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Instrumental, Singular; तत्पुरुष: ‘solitary’ + ‘conduct/way of life’
vanamthe forest
vanam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative (2nd), Singular
vivikṣadbhiḥby those wishing to enter
vivikṣadbhiḥ:
Karana (करण)
TypeVerb
Rootvi + vic (धातु)
FormDesiderative present active participle (सन्नन्त-शतृ), Instrumental (3rd), Plural; from √vic (विच्) with desiderative ‘to wish to enter’
akhaṇḍa-bhūmi-paiḥby kings ruling undivided realms
akhaṇḍa-bhūmi-paiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Roota-khaṇḍa (प्रातिपदिक) + bhūmi (प्रातिपदिक) + pa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Plural; तत्पुरुष: ‘undivided’ + ‘earth/land’ + ‘protector/king’
M
Mucukunda
S
Sri Krishna

FAQs

This verse presents detachment from worldly power—especially royal entanglement—as a direct form of Krishna’s mercy, something even saintly renunciants pray to attain.

After receiving Krishna’s darshana and being freed from the burdens and attachments of kingship, Mucukunda recognizes that losing worldly entanglement is a divine favor guiding him toward spiritual life.

See reduced obsession with status, control, and constant achievement as an opportunity for devotion—simplify life, cultivate solitude for reflection, and redirect energy toward prayer and service to Krishna.