Adhyaya 6

या अध्यायात राजदरबारातील कथानक आणि वैष्णव-धर्मोपदेश यांचा सुंदर संगम आहे. आकाशराजाच्या अंतःपुरातील स्त्रिया सांगतात की राजकन्या पद्मावतीसोबत फुले वेचताना त्यांनी वृक्षाखाली एक अद्भुत पुरुष पाहिला—इंद्रनीलासारखा श्याम, सुवर्णाभरणे व आयुधांनी विभूषित—तो क्षणात अदृश्य झाला आणि पद्मावती मूर्च्छित झाली. राजा दैवज्ञाला बोलावतो; तो ग्रहस्थिती सर्वसाधारण शुभ सांगतो, पण एक गूढ व्यत्ययही दर्शवतो—त्या श्रेष्ठ पुरुषदर्शनाचा परिणाम राजकन्येवर झाला असून अखेरीस तिचा त्याच्याशीच संयोग होईल; तसेच हितोपदेश देणारी एक दूतिका येईल. उपाय म्हणून ब्राह्मणांच्या नेतृत्वाखाली अगस्त्येश-लिंगाचा अभिषेक करण्याचे विधान तो सांगतो. यानंतर श्रीवेंकटाद्रीहून बकुलमालिका येते व तिला राजवाड्यात आणले जाते. धरणी (देवी/राणीस्वरूप) एका पुलिंदिनीला विचारून सत्य जाणते—पद्मावतीचा विकार प्रेमजन्य आहे; कारण स्वयं वैकुंठनाथ हरि, जो स्वामिपुष्करिणीजवळ वेंकटाद्रीवर विचरतो; तो ललितेला मध्यस्थ म्हणून पाठवील आणि संयोग निश्चित होईल. शेवटी पद्मावती भक्तलक्षण सांगते—शंख-चक्रचिन्हे, ऊर्ध्वपुंड्र, द्वादश नामधारण ही बाह्य चिन्हे; आणि वेदपाठ, सत्य, अद्रोह, ब्रह्मचर्य/संयम, करुणा हे आंतरिक नियम. होम व तप्त मुद्रांनी पंचायुध (शंख, चक्र, धनुष्य-बाण, गदा, खड्ग) अंकित करण्याची विधीही वर्णिली आहे. अध्यायाचा शेवट स्त्रियांनी अगस्त्येशपूजा पूर्ण करून ब्राह्मणांना अन्नदान व दक्षिणा देऊन सन्मान करण्याने होतो.