Adhyaya 29

अध्यायाच्या आरंभी ऋषी सुवर्णमुखरी नदी व तिच्याशी संबंधित तीर्थसमूहाची उत्पत्ती व महिमा अधिक विस्ताराने विचारतात. सूत वंदन करून भरद्वाजांच्या कथनावर आधारित वृत्तांत सांगतो आणि महाभारताशी निगडित प्रसंग मांडतो—इंद्रप्रस्थातील पांडवांचा निवास व द्रौपदीविषयीचा गृह-नियम. अट अशी की, एखाद्या भावाने दुसऱ्याच्या गृहात द्रौपदीला पाहिले तर त्याने एक वर्ष तीर्थयात्रा करावी. यानंतर एका ब्राह्मणाची चोरी गेलेली गाय परत मिळवण्यासाठी अर्जुनाला शस्त्रागारात प्रवेश करावा लागतो; तेथे द्रौपदी व युधिष्ठिर उपस्थित असल्याने व्रताची अट लागू होते. युधिष्ठिर ब्राह्मण-रक्षण व धन-रक्षणासाठी केलेले कृत्य धर्म्य मानतो; परंतु अर्जुन प्रतिज्ञा-पालनच श्रेष्ठ मानतो—अन्यथा कीर्ती व धर्म यांचा ऱ्हास होईल. राजानुमती घेऊन तो सेवक व साधनसामग्रीसह निघतो आणि गंगा, प्रयाग, काशी, दक्षिण समुद्र, पुरी/पुरुषोत्तम, सिंहाचल, गोदावरी इत्यादी अनेक तीर्थांचे दर्शन घेतो. अखेरीस तो श्रीपर्वत व वेङ्कटाचल येथे पोहोचून शिखरावर हरिची उपासना करतो व सुवर्णमुखरीचे दर्शन घेतो. कुम्भसम्भव महर्षी अगस्त्यांनी ही पवित्र नदी तेथे आणली/प्रकट केली असे सांगितले जाते; त्यामुळे तपस्वी-प्रमाणाने नदी व तीर्थाची महिमा दृढ होते.