Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 74
Devanagari script
वैशाखमासे ये स्नानं कुर्वंत्यत्र समाहिताः । न तेषां पुनरावृत्तिः कल्पकोटिशतैरपि
Transliteration
vaiśākhamāse ye snānaṃ kurvaṃtyatra samāhitāḥ | na teṣāṃ punarāvṛttiḥ kalpakoṭiśatairapi
Translation
वैशाख महिन्यात जे येथे एकाग्रचित्ताने स्नान करतात, त्यांना कल्पकोटीशतांनीही पुनरावृत्ती (पुनर्जन्म) होत नाही।
Word by Word
वैशाख-मासेin the month of Vaiśākha
वैशाख-मासे:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवैशाख (प्रातिपदिक) + मास (प्रातिपदिक)
Formपुँलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष-समास (वैशाखस्य मासः)
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुँलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक; √स्ना (धातु) से)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कुर्वन्तिdo; perform
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
समाहिताःcollected; attentive; concentrated
समाहिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-आ-√धा (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय; past passive participle), पुँलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
नno; not
न:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुँलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
पुनः-आवृत्तिःreturn; rebirth (return again)
पुनः-आवृत्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुनः (अव्यय) + आवृत्ति (प्रातिपदिक; आ-√वृत् (धातु) से)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभाव-समास (पुनः इति अव्ययपूर्वकः)
कल्प-कोटि-शतैःeven by hundreds of crores of aeons
कल्प-कोटि-शतैः:
Karana (Measure/extent/करण)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक) + कोटि (प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (कल्पानां कोटयः, तासां शतानि)
अपिeven
अपि:
Sambandha-bodhaka (Emphasis particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावन/अप्यर्थक-अव्यय (particle: ‘even/also’)
Speaker
Brahmā (deduced for Vaiṣṇavakhaṇḍa–Ayodhyāmāhātmya context)
Characters & Entities
V
VaiśākhaS
snānaP
punarāvṛtti (rebirth)FAQs
Seasonal sacred bathing, done with mental focus, is portrayed as a powerful means toward freedom from rebirth.
The Ayodhyā tīrtha on the Sarayū described in this chapter (Sahasradhārā context).
Performing snāna here during the month of Vaiśākha with a concentrated (samāhita) mind.