Adhyaya 72
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 72

Adhyaya 72

या अध्यायात ईश्वर संक्षेपाने धर्मयुक्त विधीचे मार्गदर्शन करतात. त्याच क्षेत्रात ‘जलवास’ म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या विघ्नेश गणपतीचे दर्शन घ्यावे, असे सांगितले आहे; हे दर्शन विघ्ननाशक असून सर्व कार्यांची सिद्धी देणारे मानले आहे. उत्पत्तीचे कारण असे की तप निर्विघ्न व्हावे म्हणून वरुणाने जलज अर्पणांनी भक्तिपूर्वक गणपतीची पूजा केली. चतुर्थीला तर्पण करून गंध, पुष्प व मोदकांनी पूजन करण्याचा विधी आहे; यथाभक्ती व यथाशक्ती अर्पण केल्याने गणाधिप प्रसन्न होतात—हा या अध्यायाचा सारार्थ आहे.

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितं पश्येद्विघ्नेशं जलवाससम् । सर्वविघ्नविनाशाय सर्वकार्यप्रसिद्धये

ईश्वर म्हणाले—तेथेच ‘जलवास’ म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या विघ्नेशाचे दर्शन करावे, ज्यायोगे सर्व विघ्नांचा नाश होऊन सर्व कार्य सिद्ध होतात.

Verse 2

वरुणेन महादेवि तपोनिर्विघ्नहेतवे । पूजितो जलजैर्भक्त्या जलवासास्ततः स्मृतः

हे महादेवी! तपास विघ्न येऊ नये म्हणून वरुणाने जलातून उत्पन्न झालेल्या अर्पणांनी भक्तिभावाने त्यांची पूजा केली; म्हणून ते ‘जलवास’ म्हणून स्मरणात आहेत.

Verse 3

चतुर्थ्यां तर्पयेद्भक्त्या गन्धैः पुष्पैः स मोदकैः । यथाभक्त्यनुसारेण तस्य तुष्येद्गणाधिपः

चतुर्थीला भक्तिभावाने गंध, पुष्प आणि मोदक अर्पून त्यांना तृप्त करावे; भक्तीच्या प्रमाणानुसार गणाधिपती प्रसन्न होतात.

Verse 72

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये जलवासगणपतिमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विसप्ततितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंद महापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील प्रथम प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यात ‘जलवास-गणपति-माहात्म्यवर्णन’ नामक बहात्तरावा अध्याय समाप्त होतो.