
या अध्यायात ईश्वर महादेवीला उपदेश करतात की यात्रेकरूने ‘नारायण’ नावाच्या तीर्थाकडे पुढे जावे. त्या तीर्थाच्या ईशान (उत्तर-पूर्व) भागात ‘शाण्डिल्या’ नावाची वापी/पुष्करणी आहे—असा नेमका स्थाननिर्देश दिला आहे. विधिपूर्वक तेथे स्नान करून शाण्डिल्य ऋषींचे पूजन करावे, असा क्रम सांगितला आहे. ऋषि-पंचमीच्या दिवशी पतिव्रता स्त्रीने स्पर्श-अस्पर्शविधीचे पालन केल्यास रजो-दोष (मासिक अशौच) याची भीती निःसंशय दूर होते—अशी फलश्रुती आहे. शेवटी स्कंदपुराणातील प्रभासखण्डातील ‘नारायण-तीर्थ-माहात्म्य’ अध्याय म्हणून उपसंहार केला आहे.
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तीर्थं नारायणाभिधम् । तस्यैवेशानदिग्भागे वापी शांडिल्यकीर्तिता
ईश्वर म्हणाले—हे महादेवी! त्यानंतर ‘नारायण’ नावाच्या तीर्थास जावे. त्याच्याच ईशान दिशेच्या भागात ‘शांडिल्या’ म्हणून कीर्तित अशी एक वापी आहे।
Verse 2
स्नात्वा तत्रैव विधिवच्छांडिल्यं यः प्रपूजयेत् । ऋषिपंचम्यां विधिना नारी चैव पतिव्रता । स्पृष्ट्वास्पृष्ट्वा विमुच्येत रजोदोषभयाद्ध्रुवम्
तेथेच विधिपूर्वक स्नान करून जो शांडिल्याचे यथाविधी पूजन करतो—आणि ऋषिपंचमीला विधीनुसार व्रत करणारी पतिव्रता स्त्री स्पर्श करून पुन्हा पुन्हा शुद्धी करीत राहिली—तर ती रजोदोषाच्या भयातून निश्चयाने मुक्त होते।
Verse 358
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये नारायणतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामा ष्टापंचाशदुत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणाच्या एकाशीतिसाहस्री संहितेतील सप्तम प्रभासखण्डातील प्रथम प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यात ‘नारायणतीर्थमाहात्म्यवर्णन’ नामक तीनशे एकोणसाठावा अध्याय समाप्त झाला।