Adhyaya 345
या अध्यायात प्रभासक्षेत्रातील हाटकेश्वर नावाच्या लिंगाचे संक्षिप्त माहात्म्य सांगितले आहे आणि त्याच्या पूर्व दिशेला नलेश्वर नावाचे देवस्थान असल्याचे वर्णन येते. ईश्वर देवीला दिशा-निर्देश व ठरावीक अंतर सांगून त्या स्थळाचा मार्ग स्पष्ट करतात. नलाने दमयंतीसह नलेश्वराची प्रतिष्ठापना केली, असे येथे म्हटले आहे; आदर्श राजदम्पतीच्या कृत्याने क्षेत्राची श्रेष्ठता अधोरेखित होते. पुढे फलश्रुतीत सांगितले आहे की जो मनुष्य विधिपूर्वक दर्शन-पूजन करतो तो कलिदोषांपासून मुक्त होतो आणि द्यूत/जुगारात विजयाचे फळही प्राप्त करतो.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि लिंगं वै हाटकेश्वरम् । जरद्गवात्पूर्वभागे धनुषां षष्टिभिस्त्रिभिः
ईश्वर म्हणाले—हे महादेवी! मग जरद्गवाच्या पूर्वेस तिरसष्ट धनुष्य अंतरावर असलेल्या ‘हाटकेश्वर’ नामक लिंगाकडे जावे.
Verse 2
नाम्ना नलेश्वरं देवि स्थापितं तु नलेन वै । दमयन्तीयुतेनैव ज्ञात्वा क्षेत्रं तदुत्तमम्
हे देवी! त्याचे नाव ‘नलेश्वर’ आहे; त्या उत्तम क्षेत्राची पवित्रता जाणून राजा नलाने दमयंतीसह स्वतः त्याची स्थापना केली.
Verse 3
तं दृष्ट्वा मानवो देवि पूजयित्वा विधानतः कलिभिर्मुच्यते जंतुर्द्यूते च विजयी भवेत्
हे देवी! जो मनुष्य त्याचे दर्शन करून विधिपूर्वक पूजन करतो, तो कलिदोषांपासून मुक्त होतो आणि द्यूतातही विजयी होतो.
Verse 345
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये नलेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चचत्वारिंशदुत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडात, प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यांतर्गत ‘नलेश्वरमाहात्म्यवर्णन’ नामक तीनशे पंचेचाळीसावा अध्याय समाप्त झाला.