Adhyaya 287
ईश्वर देवीला सांगतात की अगस्त्य-स्थानाजवळ ‘अजापालेश्वरी’ हे अत्यंत पुण्य तीर्थ आहे. रघुवंशातील पराक्रमी राजा अजापाल तेथे पाप व रोग नाश करणाऱ्या देवीची भक्तिभावाने उपासना करतो. कथेत ‘अजा-रूप’ (बकरी-रूप) असे रूपकाने वर्णिलेल्या व्याधींचे शमन व पापनाश यांचा उल्लेख येतो, आणि राजा आपल्या नावानेच देवीची प्रतिष्ठापना करतो, जेणेकरून ती पापनाशिनी रूपाने सदैव कृपा करील। या अध्यायात क्षेत्रमहिमा, राजाश्रय आणि विधिपूजेचे महत्त्व सांगितले आहे. शेवटी फलश्रुती—तृतीया तिथीला योग्य विधीने व श्रद्धेने पूजन केल्यास बल, बुद्धी, कीर्ती, विद्या आणि सौभाग्य प्राप्त होते।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि अजापालेश्वरीं शुभाम् । अगस्त्यस्थानपूर्वेण नातिदूरे व्यवस्थिताम्
ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर, हे महादेवी, अगस्त्यस्थानाच्या पूर्वेस फार दूर नसलेल्या शुभ अजापालेश्वरीकडे जावे।
Verse 2
रघुवंशसमुद्भूतो ह्यजापालो नृपोत्तमः । स तत्र देवीमाराध्य पापरोगवशंकरीम्
रघुवंशात उत्पन्न झालेला अजापाल नावाचा श्रेष्ठ राजा तेथे पाप व रोग यांचा प्रभाव दाबणाऱ्या त्या देवीची आराधना करू लागला।
Verse 3
अजारूपांश्च रोगान्वै चारयामास भूमिपः । तत्र तां स्थापयामास स्वनाम्ना पापनाशिनीम्
त्या भूमिपतीने बकरीच्या रूपातील रोगांना हाकलून लावले; आणि तेथेच पापनाशिनी त्या देवीची स्थापना आपल्या नावाने केली।
Verse 4
यस्तां पूजयते भक्त्या तृतीयायां विधानतः । बल बुद्धिर्यशो विद्यां सौभाग्यं प्राप्नुयान्नरः
जो मनुष्य तृतीया तिथीस विधिपूर्वक भक्तिभावाने तिची पूजा करतो, तो बल, बुद्धी, यश, विद्या व सौभाग्य प्राप्त करतो।
Verse 287
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येऽजापालेश्वरीमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्ताशीत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीति-साहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील प्रथम प्रभासक्षेत्र-माहात्म्यात ‘अजापालेश्वरी-माहात्म्य-वर्णन’ नावाचा २८७ वा अध्याय समाप्त झाला।