Adhyaya 184

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि मंकीश्वरमनुत्तमम् । त्रिसंगमसमीपस्थं सर्वपातकनाशनम्

ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर, हे महादेवि, त्रिसंगमाजवळ स्थित आणि सर्व पातकांचा नाश करणाऱ्या अनुपम मंकीश्वराकडे जावे।

Verse 2

मंकीनाम ऋषिः पूर्वमासीत्स तपतां वरः । स च ज्ञात्वा महाक्षेत्रं प्रभासं शंकरप्रियम्

पूर्वी मंकी नावाचे एक ऋषी होते, तपस्व्यांमध्ये श्रेष्ठ; आणि त्यांनी प्रभास हे शंकरप्रिय महान् क्षेत्र आहे असे जाणून।

Verse 3

अतपद्वै तपो घोरं कन्दमूलफलाशनः । वर्षाणामयुतं साग्रं प्रतिष्ठाप्य महेश्वरम्

कंदमूळ-फळांचा आहार करून त्यांनी घोर तप केले; आणि दहा हजारांहून काही अधिक वर्षे तेथे महेश्वराची प्रतिष्ठा करून उपासना केली।

Verse 4

ततस्तुष्टो महादेवो ददौ प्रीतो वरं तदा । स वव्रे यदि तुष्टोऽसि अस्मिन्स्थाने स्थितो भव

तेव्हा तुष्ट झालेल्या महादेवांनी प्रेमाने वर दिला. ऋषींनी वर मागितला—“आपण प्रसन्न असाल तर याच स्थानी प्रतिष्ठित होऊन निवास करा.”

Verse 5

मन्नामांकितलिंगस्तु वस कल्पायुतायुतम् । एवमस्त्वित्यथेत्युक्त्वा तत्रैवान्तरधीयत

“माझ्या नावाने अंकित हे लिंग अयुत-अयुत कल्पांपर्यंत वसो.” ‘एवमस्तु’—“तथास्तु”—असे म्हणून तो तेथेच अंतर्धान पावला.

Verse 6

तदाप्रभृति तल्लिंगं मंकीश्वरमिति श्रुतम् । माघे मासे त्रयोदश्यां चतुर्दश्यामथापि वा

त्या वेळेपासून ते लिंग ‘मंकीश्वर’ या नावाने प्रसिद्ध झाले. माघ महिन्यात त्रयोदशी किंवा चतुर्दशीसुद्धा,

Verse 7

पूज्याः पंचोपचारेण प्राप्नुयादीप्सितं फलम् । गोदानं तत्र वै देयं सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः

पंचोपचारांनी पूजा करावी; त्याने इच्छित फल मिळते. आणि ज्यांना यात्रेचे पूर्ण फल हवे आहे त्यांनी तेथे नक्की गोदान करावे.

Verse 184

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मंकीश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुरशीत्युत्तरशततमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीति-साहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखण्डातील प्रथम ‘प्रभासक्षेत्र-माहात्म्य’ मध्ये ‘मंकीश्वर-माहात्म्य-वर्णन’ नामक एकशे चौर्‍याऐंशीवा अध्याय समाप्त झाला.