Adhyaya 121

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि रामेश्वरमनुत्तमम् । जामदग्न्येन रामेण स्वयं तत्र प्रतिष्ठितम्

ईश्वर म्हणाले—हे महादेवी! त्यानंतर अनुपम रामेश्वराकडे जावे; जामदग्न्य रामानेच तेथे स्वतः त्याची प्रतिष्ठापना केली आहे।

Verse 2

गोपीश्वराच्च वायव्ये धनुषां त्रिंशकेऽन्तरे । स्थितं महाप्रभावं हि लिंगं पातकनाशनम्

गोपीश्वराच्या वायव्येस, तीस धनुष्यांच्या अंतरावर, महाप्रभावी व पातकनाशक असे शिवलिंग स्थित आहे।

Verse 3

यदा रामेण देवेशि जमदग्निसुतेन वै । कृतो मातृवधो घोरः पितुराज्ञानुवर्तिना

हे देवेशी! जेव्हा जमदग्नीपुत्र रामाने पित्याच्या आज्ञेचे पालन करून भयंकर असा मातृवध केला,

Verse 4

तदा मनसि संतापं कृत्वा निर्वेदमागतः । ततः प्रसन्नतां यातो जमदग्निर्महातपाः

तेव्हा मनात संताप धारण करून तो वैराग्ययुक्त पश्चात्तापास आला; आणि नंतर महातपस्वी जमदग्नी प्रसन्न व शांत झाले।

Verse 5

ददौ वरं ततस्तुष्टो रेणुकायाश्च जीवितम् । एवं यद्यपि सा तत्र जीविता वरवर्णिनी

मग तो प्रसन्न होऊन त्याने रेणुकेला जीवनाचा वर दिला। अशा रीतीने तेथे ती श्रेष्ठवर्णा देवी जरी पुनर्जीवित झाली तरी।

Verse 6

तथापि सघृणो देवि जामदग्न्यो महाप्रभः । प्रभासं क्षेत्रमासाद्य तपश्चक्रे ततोऽद्भुतम्

तरीही, हे देवी, करुणामय महाप्रभ जामदग्न्य प्रभास-क्षेत्री येऊन तेथे अद्भुत तप करू लागला.

Verse 7

प्रतिष्ठाप्य महादेवं शंकरं लोकशंकरम् । दिव्यं वर्षशतं साग्रं ततस्तुष्टो महेश्वरः

लोकमंगलकारी शंकर महादेवांची प्रतिष्ठापना करून त्याने साग्र दिव्य शंभर वर्षे तप केले; तेव्हा महेश्वर प्रसन्न झाले.

Verse 8

ददौ तस्येप्सितं सर्वं स्वयं तत्रैव संस्थितः । ततः कृतार्थतां प्राप्तो जामदग्न्यो महाऋषिः

त्याने त्याला इच्छित सर्व काही दिले आणि स्वतः तेथेच विराजमान राहिला. मग महर्षी जामदग्न्य कृतार्थ झाले.

Verse 9

त्रिःसप्तकृत्वः पृथिवीं जित्वा हत्वा च क्षत्रियान् । कृत्वा पंचनदं तत्र कुरुक्षेत्रे महामनाः

एकवीस वेळा पृथ्वी जिंकून आणि क्षत्रियांचा संहार करून, त्या महामनाने कुरुक्षेत्री तेथे पंचनद निर्माण केला.

Verse 10

रक्तैः संपूर्णतां नीत्वा क्षत्रियाणां वरानने । आनृण्यं समनु प्राप्तः पितॄणां यो महाबलः

हे वरानने! क्षत्रियांच्या रक्ताने ते पूर्ण करून तो महाबली वीर पितृऋणातून मुक्त झाला.

Verse 11

एवं क्षत्त्रान्तकं कृत्वा दत्त्वा विप्रेषु मेदिनीम् । कृतार्थतामनुप्राप्तस्त्रैलोक्ये ख्यातपौरुषः

अशा रीतीने क्षत्रियांचा संहार करून आणि पृथ्वी विप्रांना दान देऊन तो कृतार्थ झाला; त्याचे पौरुष त्रैलोक्यात प्रसिद्ध झाले.

Verse 12

तेन तत्स्थापितं लिंगं क्षेत्रे प्राभासिके शुभे । यस्तं पूजयते भक्त्या पापयुक्तोऽपि मानवः । स मुक्तः पातकैः सर्वैर्याति लोकमुमापतेः

त्याने शुभ प्राभासक्षेत्रात ते लिंग स्थापिले. जो मनुष्य पापयुक्त असला तरी भक्तीने त्याची पूजा करतो, तो सर्व पातकांतून मुक्त होऊन उमापतीच्या लोकास जातो.

Verse 13

ज्येष्ठकृष्णचतुर्दश्यां जागृयात्तत्र यो नरः । सोऽश्वमेधफलं प्राप्य मोदते दिवि देववत्

ज्येष्ठ कृष्ण चतुर्दशीला जो नर तेथे जागरण करतो, तो अश्वमेधयज्ञाचे फळ मिळवून स्वर्गात देवासारखा आनंदित होतो.

Verse 121

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये जामदग्न्येश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामैकविंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील प्रथम प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यात ‘जामदग्न्येश्वरमाहात्म्यवर्णन’ नामक एकशे एकवीसावा अध्याय समाप्त झाला.