Adhyaya 110

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेद्वरारोहे प्रभासेश्वरमुत्तमम् । गौरीतपोवनाद्देवि पश्चिमे समुदाहृतम्

ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर, हे वरारोहे देवि, गौरीच्या तपोवनाच्या पश्चिमेस सांगितलेल्या परम प्रभासेश्वराकडे जावे।

Verse 2

धनुषां सप्तके देवि नातिदूरे व्यवस्थितम् । स्थापितं तन्महालिंगं वसूनामष्टमेन हि

हे देवि, ते फार दूर नाही—सात धनुष्यांच्या अंतरावर आहे। ते महालिंग खरोखर वसूंमधील आठव्याने स्थापित केले होते।

Verse 3

प्रभास इति नाम्ना हि शिवपूजारतेन वै । स पुत्रकामो देवेशि प्रभासक्षेत्रमागतः

हे देवेशि, ‘प्रभास’ नावाचा एक भक्त शिवपूजेत रत होता. पुत्रप्राप्तीच्या इच्छेने तो प्रभासक्षेत्रात आला।

Verse 4

प्रतिष्ठाप्य महालिङ्गं चचार विपुलं तपः । आग्नेयमिति विख्यातं दिव्याब्दानां शतं प्रिये

महालिंगाची प्रतिष्ठा करून त्याने, हे प्रिये, ‘आग्नेय’ म्हणून विख्यात स्थानी शंभर दिव्य वर्षे विपुल तप केले।

Verse 5

ततस्तस्य महादेवि सम्यक्छ्रद्धान्वि तस्य वै । तुतोष भगवान्रुद्रो ददौ यन्मनसीप्सितम्

त्यानंतर, हे महादेवि, त्याच्या खरी व दृढ श्रद्धेमुळे भगवान रुद्र संतुष्ट झाले आणि त्याच्या मनातील इच्छित वरदान त्याला दिले।

Verse 6

बृहस्पतेस्तु भगिनी भुवना ब्रह्मवादिनी । प्रभासस्य तु सा भार्या वसूनामष्टमस्य च

बृहस्पतीची भगिनी भुवना ब्रह्मविद्येत निष्ठावान होती. ती वसूंमध्ये अष्टम असलेल्या प्रभासाची पत्नी झाली.

Verse 7

विश्वकर्मा सुतस्तस्याः सृष्टिकर्ता प्रजापतिः । देवानां तक्षको विद्वान्मनोर्मातामहः स्मृतः

तिच्यापासून विश्वकर्मा जन्मला—सृष्टीचा कर्ता प्रजापती. तोच विद्वान तक्षक, देवांचा शिल्पकार, मनूचा मातामह म्हणून स्मृत आहे.

Verse 8

तक्षकः सूर्यबिंबस्य तेजसः शातनो महान् । एवं तस्याऽभवत्पुत्रो वसूनामष्टमस्य वै

तो महान तक्षक सूर्यबिंबाच्या प्रखर तेजाचा शमन करणारा होता. अशा रीतीने त्याच्यापासून एक पुत्र झाला—जो वसूंमध्ये अष्टम ठरला.

Verse 9

प्रभासनाम्नो देवेशि तल्लिंगाराधनोद्यतः । इति ते कथितं देवि प्रभासेश्वरसूचकम्

हे देवेश्वरी! तो ‘प्रभास’ नामक त्या लिंगाची आराधना करण्यास तत्पर झाला. हे देवी! प्रभासेश्वर सूचित करणारा हा वृत्तांत मी तुला सांगितला.

Verse 10

माहात्म्यं सर्वपापघ्नं सर्वकामप्रदं शुभम् । यस्तं पूजयते भक्त्या सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः

हे माहात्म्य शुभ आहे—सर्व पापांचा नाश करणारे व सर्व कामना देणारे. जो सम्यक श्रद्धेसह भक्तीने त्याचे पूजन करतो, तो फल प्राप्त करतो.

Verse 11

भूमिशायी निराहारो जपन्वै शतरुद्रियम् । माघे मासि चतुर्दश्यां स्नात्वा सागरसंगमे

भूमीवर शयन करून, निराहार राहून आणि शतरुद्रीयाचा जप करीत—माघ महिन्याच्या चतुर्दशीस सागर-संगमावर स्नान करून…

Verse 12

पंचामृतेन संस्नाप्य पूजयित्वा विधानतः

पंचामृताने देवाचा अभिषेक करून आणि विधिपूर्वक पूजन करून…

Verse 13

य एवं कुरुते देवि सम्यग्यात्रामहोत्सवम् । स मुक्तः पातकैः सर्वैः सर्वकामैः समृद्ध्यते । वृषस्तत्रैव दातव्यः सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः

हे देवी, जो असा विधिपूर्वक सम्यक् यात्रामहोत्सव करतो, तो सर्व पातकांपासून मुक्त होऊन सर्व कामनांनी समृद्ध होतो. सम्यक् यात्रा-फल इच्छिणाऱ्यांनी तेथेच वृषभाचे दान करावे.

Verse 110

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये प्रभासेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम दशोत्तरशततमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखण्डातील प्रथम प्रभासक्षेत्रमाहात्म्यात ‘प्रभासेश्वरमाहात्म्यवर्णन’ नामक एकशे दहावा अध्याय समाप्त झाला.