Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 19

Devanagari script

ये केचित्तत्र पाषाणाः कृष्णचक्रेण मुद्रिताः । तेषां स्पर्शनमात्रेण मुच्यते सर्वकिल्बिषैः

Transliteration

ye kecittatra pāṣāṇāḥ kṛṣṇacakreṇa mudritāḥ | teṣāṃ sparśanamātreṇa mucyate sarvakilbiṣaiḥ

Translation

तेथे जे काही दगड श्रीकृष्णाच्या चक्रमुद्रेने अंकित आहेत, त्यांचा केवळ स्पर्श केल्यानेच सर्व पापकल्मषांपासून मुक्ती मिळते.

Word by Word

• ये: those who/which
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; सम्बन्धबोधक सर्वनाम

• केचित्: some
• केचित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (अव्यय-प्रत्यय)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; अनिश्चितार्थक सर्वनाम (‘some’)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (adverb of place)

• पाषाणाः: stones
• पाषाणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पाषाण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन

• कृष्णचक्रेण: by Krishna’s discus
• कृष्णचक्रेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; समासः कृष्ण-चक्र (कर्मधारयः: ‘कृष्णस्य चक्रम्/कृष्णं चक्रम्’)

• मुद्रिताः: marked/sealed
• मुद्रिताः: Kriya (Predicative/कर्मणि-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुद्र् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; कर्मणि

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सर्वनाम

• स्पर्शनमात्रेण: by mere touch
• स्पर्शनमात्रेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: स्पर्शन (प्रातिपदिक; √स्पृश् (धातु) + ल्युट्) + मात्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; समासः स्पर्शन-मात्र (तत्पुरुषः: ‘स्पर्शनस्य मात्रेण’ = ‘mere touch’)

• मुच्यते: is freed
• मुच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोगः

• सर्वकिल्बिषैः: from all sins
• सर्वकिल्बिषैः: Apadana (Ablative-sense via instrumental; from all sins)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + किल्बिष (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; समासः सर्व-किल्बिष (तत्पुरुषः: ‘सर्वैः किल्बिषैः’)

Speaker

Skanda (deduced from Dvārakā-māhātmya narrative style within Skanda Purāṇa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Cakrāṅkita-pāṣāṇa (Dvārakā)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Pilgrims on a rocky Dvārakā shore discover stones bearing a crisp cakra-imprint; one devotee touches the stone with folded hands as a subtle aura indicates purification.

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Cakra (Sudarśana)
• Pāṣāṇa (sacred stones)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Contact with sanctified objects associated with the Lord (here, cakra-marked stones) is depicted as a powerful purifier when approached with faith.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā and its environs, where cakra-marked sacred stones are said to be found.

What ritualistic prescription is mentioned?

Sparśana (ritual touch/darśana by contact) of cakra-marked stones as a means of purification.