Adhyaya 45
या अध्यायात पुलस्त्य ऋषी देवखाता तीर्थाचे उपदेशरूप वर्णन करतात. हे तीर्थ परम पुण्यदायक, स्वयंपरिचित कीर्तीचे आणि विद्वज्जनांनी (विबुधांनी) मान्य केलेले असे सांगितले आहे. पुढे देवखातात श्राद्ध करण्याचा विशेष विधी दिला आहे—विशेषतः अमावास्येला, तसेच सूर्य कन्या राशीत असताना तेथे केलेले श्राद्ध अत्यंत फलदायी मानले आहे. या कर्मामुळे कर्त्याला उत्तम परलोकगती मिळते आणि पितरांचा उद्धार होतो; दुर्गतीत पडलेल्या पितरांनाही त्यातून कल्याण प्राप्त होते. अखेरीस कोलॉफनद्वारे हा प्रसंग स्कंदमहापुराणातील प्रभासखंड (अर्बुदखंड) अंतर्गत ‘देवखातोत्पत्ती-माहात्म्य’ म्हणून नोंदविला आहे.
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । देवखातं ततो गच्छेत्सुपुण्यं तीर्थमुत्तमम् । यत्ख्यातिर्विबुधैः सर्वैः स्वयमेव व्यधीयत
पुलस्त्य म्हणाले—त्यानंतर देवखात या अत्यंत पुण्यदायक व उत्तम तीर्थास जावे; ज्याची कीर्ती सर्व देवांमध्ये स्वयमेव प्रतिष्ठित झाली आहे।
Verse 2
तत्र यः कुरुते श्राद्धममावास्यां विशेषतः । कन्यागते रवौ राजन्स लभेत्परमं पदम् । पितॄन्स तारयत्येव प्राप्तानपि सुदुर्गतिम्
जो तेथे अमावास्येला विशेषतः—आणि सूर्य कन्या राशीत असताना—श्राद्ध करतो, हे राजन्, तो परम पद प्राप्त करतो; तसेच अत्यंत दुर्गतीस गेलेले पितरही तो निश्चयाने तारतो।
Verse 45
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे श्रीदेवखातोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम पंचचत्वारिंशोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कंद महापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील तृतीय अर्बुदखंडात ‘श्रीदेवखातोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णन’ नामक पंचेचाळीसावा अध्याय समाप्त झाला।