Adhyaya 19

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ तीर्थं पापप्रणाशनम् । वाराहस्य हरेरिष्टं सदा वाससुखप्रदम्

पुलस्त्य म्हणाले—हे नृपश्रेष्ठ! त्यानंतर त्या तीर्थास जावे, जे पापांचा नाश करणारे, वराहरूप हरिस प्रिय आणि सदैव निवाससुख देणारे आहे.

Verse 2

वाराहेणावतारेण पृथ्वी तत्र समुद्धृता । हरिणोक्ता स्थिरा तिष्ठ न भेतव्यं कदाचन

वराहावताराने तेथे पृथ्वी उचलून धरण्यात आली. तेव्हा हरिने तिला सांगितले—‘स्थिर राहा; कधीही भय मानू नकोस.’

Verse 3

अहं चेतो गमिष्यामि वैकुण्ठे च पुनः शुभे । वरं वरय कल्याणि यद्यदिष्टं सुदुर्लभम्

‘आता मी पुन्हा शुभ वैकुंठास जाईन. हे कल्याणी! वर माग—तुला जे इष्ट आहे, ते अत्यंत दुर्लभ असले तरीही.’

Verse 4

पृथिव्युवाच । यदि देयो वरो मह्यं शंखचक्रगदाधर । अनेन वपुषा तिष्ठ ह्यस्मिंस्तीर्थे सदा हरे

पृथ्वी म्हणाली—‘जर मला वर द्यायचा असेल, हे शंख-चक्र-गदाधर! तर हे हरी, याच रूपाने या तीर्थात सदैव निवास कर.’

Verse 5

हरिरुवाच । अनेन वपुषा देवि पर्वतेऽर्बुदसंज्ञके । अहं स्थास्यामि ते वाक्यात्सदा लोक हिते रतः

हरी म्हणाला—हे देवी! या देहानेच ‘अर्बुद’ नामक पर्वतावर तुझ्या वचनाप्रमाणे मी सदैव लोकहितात रत होऊन वास करीन।

Verse 6

ममाग्रे यो ह्रदः पुण्यः सुनिर्मलजलान्वितः । माघमासे सिते पक्ष एकादश्यां समाहितः

माझ्या समोर एक पुण्य ह्रद आहे, अतिशय निर्मळ जलाने युक्त. माघ महिन्यात शुक्ल पक्षातील एकादशीला जो एकाग्रचित्ताने तेथे स्नान करतो—

Verse 7

तत्र स्नात्वा नरो भक्त्या मुच्यते ब्रह्महत्यया । तत्र श्राद्धं करिष्यंति मनुष्याः श्रद्धयान्विताः

तेथे भक्तिभावाने स्नान केल्यास मनुष्य ब्रह्महत्येसारख्या पापातूनही मुक्त होतो. तेथेच श्रद्धायुक्त लोक श्राद्धकर्म करतील।

Verse 8

पितॄणां जायते तृप्तिर्यावदाभूतसंप्लवम् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स्नानं तत्र समाचरेत्

तेथे पितरांची तृप्ती प्रलयापर्यंत टिकते. म्हणून सर्व प्रयत्नांनी त्या स्थानी विधिपूर्वक स्नान करावे।

Verse 9

पुलस्त्य उवाच । इत्युक्त्वांतर्दधे राजन्गोविंदो गरुडध्वजः । तस्मिन्दिने नृपश्रेष्ठ स्नात्वा व्रतं समाचरेत्

पुलस्त्य म्हणाला—हे राजन्! असे बोलून गरुडध्वज गोविंद अंतर्धान पावला. हे नृपश्रेष्ठ! त्या दिवशी स्नान करून विधिपूर्वक व्रत आचरावे।

Verse 10

तर्पणं पिंडदानं च यः कुर्याद्भक्तितत्परः । स याति विष्णुसालोक्यं पूर्वजैः सह पार्थिव

जो भक्तिभावाने तर्पण व पिंडदान करतो, तो हे राजन्, तो पूर्वजांसह विष्णुलोकात सान्निध्य प्राप्त करतो।

Verse 11

तत्र दानं प्रशंसंति गत्वा ब्राह्मणसत्तमे । अस्मिंस्तीर्थे नृपश्रेष्ठ गोदानं च करोति यः

तेथे, हे श्रेष्ठ ब्राह्मण, दानाची फार प्रशंसा केली जाते; आणि हे नृपश्रेष्ठ, जो या तीर्थी गोदान करतो—

Verse 12

रोमसंख्यानि वर्षाणि स्वर्गे तिष्ठति मानवः । तस्मात्सर्वात्मना राजन्गोदानं च समाचरेत्

शरीरावरील रोमांच्या संख्येइतकी वर्षे मनुष्य स्वर्गात राहतो; म्हणून हे राजन्, पूर्ण मनोभावे गोदान विधिपूर्वक करावे।

Verse 13

एकादश्यां विशेषेण कर्त्तव्यं स्नानमुत्तमम् । दानं कुर्याद्यथाशक्त्या स याति परमां गतिम्

विशेषतः एकादशीला उत्तम स्नान करावे; आणि यथाशक्ती दान करावे—त्यामुळे तो परम गतीस पोहोचतो।

Verse 19

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे वाराहतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनविंशोध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंदमहापुराणातील एकाशीतिसाहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील तृतीय अर्बुदखंडात ‘वाराहतीर्थ-माहात्म्यवर्णन’ नावाचा एकोणविसावा अध्याय समाप्त झाला।