Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8
Devanagari script
ये चान्य ऋषयो देवाः पितरो यक्षराक्षसाः । गणैरुपद्रुताः सर्वे पलायनपरा ययुः
Transliteration
ye cānya ṛṣayo devāḥ pitaro yakṣarākṣasāḥ | gaṇairupadrutāḥ sarve palāyanaparā yayuḥ
Translation
आणि इतर ऋषी, देव, पितर, यक्ष व राक्षस—गणांनी उपद्रविल्याने—सर्वजण पळ काढण्यास तत्पर होऊन निघून गेले।
Word by Word
येwho, those who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (nominative plural masculine); सर्वनाम
चand
च:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अन्येother
अन्ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
ऋषयःsages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
देवाःgods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
पितरःmanes/ancestors
पितरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
यक्षराक्षसाःyakṣas and rākṣasas
यक्षराक्षसाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयक्ष + राक्षस (प्रातिपदिके)
Formद्वन्द्व-समास (यक्षाश्च राक्षसाश्च); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
गणैःby the gaṇas (Śiva’s attendants)
गणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन (instrumental plural)
उपद्रुताःafflicted, harassed
उपद्रुताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootउप-√द्रु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘harassed/afflicted’
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम्
पलायनपराःintent on fleeing
पलायनपराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपलायन + पर (प्रातिपदिके)
Formतत्पुरुष-समास (पलायने पराः = पलायन-पराः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषणम्
ययुःwent, fled
ययुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kedāra (frame)
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: sages (frame audience)
Visual Art Cues
Scene: A chaotic exodus: sages, gods, Pitṛs, Yakṣas, and Rākṣasas flee in all directions as gaṇas surge through the sacrificial grounds.
Characters & Entities
Ṛ
ṚṣisD
DevasP
PitṛsY
YakṣasR
RākṣasasG
GaṇasFAQs
When adharma enters sacred ritual space, even mighty beings lose stability; alignment with truth is the real refuge.
Not directly; the verse is part of Kedārakhaṇḍa’s larger Shaiva narrative framework.
None.