Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 46

लोमश उवाच । यत्नतो येन यत्किंचित्क्रियते सुकृतं नरैः । शुभं वाप्यशुभं वापि ज्ञातव्यं हि विपश्चिता

lomaśa uvāca | yatnato yena yatkiṃcitkriyate sukṛtaṃ naraiḥ | śubhaṃ vāpyaśubhaṃ vāpi jñātavyaṃ hi vipaścitā

लोमश म्हणाले—मनुष्य जे काही कर्म प्रयत्नपूर्वक करतो, ते शुभ असो वा अशुभ; विवेकी पुरुषाने त्याचे यथार्थ ज्ञान करून घ्यावे।

लोमशःLomaśa (sage)
लोमशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोमश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
यत्नतःwith effort, diligently
यत्नतः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयत्न (प्रातिपदिक)
Formअव्यय, तद्धितान्त-क्रियाविशेषण (adverb): 'with effort'
येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
यत्whatever
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (correlative)
किञ्चित्anything, something
किञ्चित्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; अनिश्चित (indefinite)
क्रियतेis done
क्रियते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)
सुकृतम्good deed, merit
सुकृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसु + कृत (कृ धातु; कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle used as noun)
नरैःby men, by people
नरैः:
Kartr-karana (Agent in passive/कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
शुभम्good (act/result)
शुभम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle)
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय/अपि-निपात (particle: also/even)
अशुभम्bad (act/result)
अशुभम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअ + शुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय, विकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle)
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (particle)
ज्ञातव्यम्should be known
ज्ञातव्यम्:
Kriya (Predicative obligation/विधेय)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) + तव्यत् (कृत्प्रत्यय)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (ought to be known)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय, अवधान/हेतौ निपात (emphatic particle: indeed)
विपश्चिताby the wise person
विपश्चिता:
Kartr-karana (Agent in passive/कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootविपश्चित् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (विपश्चित्-शब्द, तृतीया एकवचन रूप)

Lomaśa

Tirtha: Kedāra-kṣetra

Type: kshetra

Listener: brāhmaṇas (addressed as vipra)

Scene: Sage Lomaśa instructs assembled brāhmaṇas/pilgrims in a Himalayan hermitage near Kedāra; calm didactic setting with snowy peaks and a distant Śiva shrine.

L
Lomaśa

FAQs

Intention and effort shape karmic meaning; the wise evaluate deeds carefully rather than by outward labels alone.

No tīrtha is mentioned; the verse provides ethical framing within Kedāra-khaṇḍa.

None; it offers a principle for judging actions, relevant to dāna and all duties.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App