Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 171
Devanagari script
शाख इत्यभिविख्यातः सोपि व्यनददद्भुतम् । ततश्चेंद्रः पुनः क्रुद्धो हृदि स्कंदं व्यदारयत्
Transliteration
śākha ityabhivikhyātaḥ sopi vyanadadadbhutam | tataśceṃdraḥ punaḥ kruddho hṛdi skaṃdaṃ vyadārayat
Translation
‘शाख’ म्हणून प्रसिद्ध झालेल्या त्यानेही अद्भुत गर्जना केली. मग इंद्र पुन्हा क्रुद्ध होऊन स्कंदाच्या हृदयप्रदेशास विदीर्ण करू लागला।
Word by Word
शाखःŚākha (name)
शाखः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशाख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
इतिthus, as
इति:
Prayojaka (Marker/उद्धरणचिह्न)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/नामनिर्देश (quotative particle)
अभिविख्यातःwas renowned/called
अभिविख्यातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअभि-√ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘well-known/called’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिalso
अपि:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (particle: also/even)
व्यनदत्roared, sounded
व्यनदत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-√नद् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अद्भुतम्a wondrous (sound/thing)
अद्भुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मरूपे (object of sound)
ततःthen
ततः:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अनन्तर (then/thereupon)
चand
च:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरावृत्ति-बोधक (again)
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
हृदिin the heart/chest
हृदि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन; अधिकरण (locative)
स्कन्दम्Skanda
स्कन्दम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
व्यदारयत्tore, rent
व्यदारयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-√दॄ/√दर् (धातु) (causative-like intensive sense in usage)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘to tear/pierce’
Speaker
Lomaharṣaṇa/Sūta (deduced for Māheśvarakhaṇḍa narration)
Visual Art Cues
Scene: Śākha roars with a startling, wondrous sound; Indra, enraged, drives his force into Skanda’s chest—depict the moment of impact with swirling storm-clouds and divine radiance.
Characters & Entities
Ś
ŚākhaI
IndraS
SkandaFAQs
Anger clouds even celestial judgment; dharma calls for restraint, while the divine remains inexhaustible in power.
No holy site is mentioned in this verse.
None.