Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 126
Devanagari script
कथमीश्वरवाक्यार्थस्तस्मादन्यत्र मुच्यते । असंशयं विमुढास्ते पश्चात्तापः पुरा महान्
Transliteration
kathamīśvaravākyārthastasmādanyatra mucyate | asaṃśayaṃ vimuḍhāste paścāttāpaḥ purā mahān
Translation
ईश्वरवचनाचा अर्थ दुसरीकडे कसा टाळता येईल? ते विमूढ जन निःसंशयपणे पुढे महान पश्चात्तापास प्राप्त झाले.
Word by Word
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
ईश्वरवाक्यार्थःthe meaning of the Lord’s statement
ईश्वरवाक्यार्थः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर + वाक्य + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; बहु-षष्ठी-तत्पुरुष-समासः (ईश्वरस्य वाक्यस्य अर्थः)
तस्मात्from that/from it
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, पञ्चमी (5th case), एकवचन
अन्यत्रelsewhere
अन्यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
मुच्यतेis released/let go
मुच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive)
असंशयम्without doubt
असंशयम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअसंशय (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणवत् नपुंसक-द्वितीया-एकवचन (adverbial accusative)
विमूढाःdeluded
विमूढाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि+मूढ (प्रातिपदिक; मूढ from मुह् धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन; विशेषण (ते)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन
पश्चात्तापःregret/repentance
पश्चात्तापः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपश्चात्ताप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
पुराformerly/earlier
पुरा:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
महान्great
महान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेषण (पश्चात्तापः)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: A reflective moment: the narrator questions how the Lord’s meaning could be set aside; daityas shown later with downcast faces, hands on heads, embodying remorse.
Characters & Entities
Ī
Īśvara (Lord)D
DaityasFAQs
The Lord’s decree is inescapable; ignoring dharma leads first to delusion and finally to regret.
No tīrtha is referenced; the verse emphasizes divine authority and moral causality.
None.