Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 28
Devanagari script
कुभार्यस्य यथा पुंसः सर्वंस्याच्चिंतितं वृथा । दृठसारमहामौर्वीमन्यां संयोजयत्ततः
Transliteration
kubhāryasya yathā puṃsaḥ sarvaṃsyācciṃtitaṃ vṛthā | dṛṭhasāramahāmaurvīmanyāṃ saṃyojayattataḥ
Translation
जशी दुष्ट पत्नी असलेल्या पुरुषाची सर्व योजना व्यर्थ ठरते, तशीच ती निष्फळता पाहून त्याने दुसरी दृढ व बलवान महामौर्वी प्रत्यंचा जोडली।
Word by Word
कुभार्यस्यof a bad wife
कुभार्यस्य:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootकु (उपसर्ग/उपपद) + भार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (कु-भार्या = दुष्टा भार्या)
यथाas, just as
यथा:
Sambandha (Comparison)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमान/तुलना-अव्यय (comparative particle)
पुंसःof a man
पुंसः:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपुम्स्/पुंस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अत्र ‘चिन्तितम्’ इत्यस्य विशेष्यरूपेण (whatever is thought)
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन
चिन्तितम्thought, intended
चिन्तितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootचिन्त् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘thought/considered’
वृथाin vain
वृथा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootवृथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
दृढfirm
दृढ:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद-विशेषण (indeclinable stem in compound); ‘firm/strong’
सारstrength/essence
सार:
Sambandha (Compound member)
TypeNoun
Rootसार (प्रातिपदिक)
Formसमासमध्यपद; ‘essence/strength’
महामौर्वीम्the great bowstring (maurvī)
महामौर्वीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + मौर्वी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महती मौर्वी)
अन्याम्another, different
अन्याम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (महामौर्वीम् इति विशेष्यस्य)
संयोजयत्he attached/joined
संयोजयत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-युज् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; ‘joined/attached’
ततःthen
ततः:
Desha-Kala (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formकाल/अनन्तर-अव्यय (then/thereupon)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: A warrior, after seeing his prior attempt fail, tightens and replaces the bowstring with a thicker, powerful cord; the simile of a troubled household is suggested through a faint vignette in the background.
FAQs
Misaligned companionship ruins even good intentions; right supports and right means are essential for success in dharma.
No sacred geography is mentioned in this verse.
None.