Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 27
Devanagari script
यमस्तेन प्रहारेण सुस्राव रुधिरं मुखात् । अतिगाढ प्रहारार्त्तः कृतांतोमूर्छितोऽभवत्
Transliteration
yamastena prahāreṇa susrāva rudhiraṃ mukhāt | atigāḍha prahārārttaḥ kṛtāṃtomūrchito'bhavat
Translation
त्या प्रहाराने यमाच्या तोंडातून रक्त वाहू लागले. अत्यंत जोराच्या आघाताने पीडित होऊन कृतांत (यम) मूर्छित झाले.
Word by Word
यमःYama
यमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेनby that
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन
प्रहारेणby the blow
प्रहारेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रहार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
सुस्रावflowed out
सुस्राव:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्रु (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपदम्
रुधिरम्blood
रुधिरम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरुधिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मुखात्from the mouth
मुखात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootमुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative/5th), एकवचन
अतिगाढexceedingly severe
अतिगाढ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति + गाढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (used adjectivally with प्रहारार्त्तः); समासः: अति (अव्यय) + गाढ (अव्ययीभावः)
प्रहारार्त्तःpained by the blow
प्रहारार्त्तः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रहार + आर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः: प्रहारेण आर्तः (तृतीया-तत्पुरुषः)
कृतान्तःKṛtānta (Death)
कृतान्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृतान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (epithet of Yama)
मूर्छितःfainted
मूर्छितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमूर्छित (√मूर्छ् + क्त, कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
अभवत्became
अभवत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपदम्
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: Yama, struck hard, spits blood from his mouth; his eyes dim and his body slackens into a swoon—an astonishing sight on the battlefield as even Death staggers.
Characters & Entities
Y
YamaK
KṛtāntaJ
JambhaFAQs
Even the personification of death is depicted within narrative vulnerability, teaching that all manifested roles operate within a larger divine order and time-cycle.
No holy site is referenced.
None.