Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8

कूष्मांडैश्चैव वर्णाद्यैरुन्मत्तकुसुमायुतैः । मंदारैर्बिल्वपत्रैश्च दूर्वाद्यैश्च नवांकुरैः

kūṣmāṃḍaiścaiva varṇādyairunmattakusumāyutaiḥ | maṃdārairbilvapatraiśca dūrvādyaiśca navāṃkuraiḥ

कूष्मांडाची फुले व इतर रंगीबेरंगी फुले, उन्मत्तक फुलांचे गुच्छ; मंदाराची फुले, बिल्वपत्रे आणि दूर्वा इत्यादींचे नवे अंकुर यांद्वारेही मी पूजन केले.

कूष्माण्डैःwith ash-gourds (kūṣmāṇḍa)
कूष्माण्डैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकूष्माण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक conjunction)
एवindeed/also
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (निश्चय/अवधारण particle)
वर्णाद्यैःwith various (items) beginning with varṇa etc.
वर्णाद्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootवर्ण + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (various, beginning with colors/varṇas etc.)
उन्मत्तकुसुमायुतैःwith dhattūra-flowers in abundance
उन्मत्तकुसुमायुतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootउन्मत्त + कुसुम + आयुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (accompanied with dhattūra-flowers)
मन्दारैःwith mandāra flowers
मन्दारैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमन्दार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
बिल्वपत्रैःwith bilva leaves
बिल्वपत्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootबिल्व + पत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक conjunction)
दूर्वाद्यैःwith dūrvā and the like
दूर्वाद्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदूर्वा + आदि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (समूहवाचक), तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; ‘dūrvā etc.’ as a set
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक conjunction)
नवाङ्कुरैःwith fresh sprouts
नवाङ्कुरैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनव + अङ्कुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय (new sprouts)

Kūrma

Tirtha: Jāgeśvara (liṅga)

Type: kshetra

Listener: A King (nṛpa)

Scene: Offerings laid in profusion: bright kūṣmāṇḍa blossoms, clusters of unmattaka flowers, celestial-looking mandāra blooms, glossy bilva leaves, and fresh green dūrvā sprouts arranged before the liṅga.

Ś
Śiva (implied)
B
Bilva (leaf sacred to Śiva)

FAQs

Śiva accepts heartfelt worship offered through sacred leaves and simple natural items, turning ordinary materials into vehicles of merit.

No specific tīrtha is identified; the verse elaborates the offerings used in Śiva worship.

Offering bilva leaves, flowers, dūrvā, and fresh sprouts as upacāras in Śiva pūjā is indicated.