Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 73

Devanagari script

ब्रह्मभोज्यपराः सर्वे सर्वधर्मपरायणाः । काश्यपगोत्रे यै जाताः प्रवरत्रयसंयुताः

Transliteration

brahmabhojyaparāḥ sarve sarvadharmaparāyaṇāḥ | kāśyapagotre yai jātāḥ pravaratrayasaṃyutāḥ

Translation

ते सर्व ब्रह्मभोज (ब्राह्मण-भोजन) करण्यास तत्पर व सर्वधर्मपरायण आहेत; आणि जे काश्यप गोत्रात जन्मले, ते प्रवरत्रयाने युक्त आहेत।

Word by Word

• ब्रह्मभोज्यपराः: intent on Brahmin-feeding/offerings to Brahmins
• ब्रह्मभोज्यपराः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: brahma (प्रातिपदिक) + bhojya (कृदन्त/प्रातिपदिक) + para (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘ब्रह्म-भोज्य-पर’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्/सर्वनामसदृशः

• सर्वधर्मपरायणाः: devoted to all dharmas/duties
• सर्वधर्मपरायणाः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक) + dharma (प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘सर्व-धर्म-परायण’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• काश्यपगोत्रे: in the Kāśyapa lineage
• काश्यपगोत्रे: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: kāśyapa (प्रातिपदिक) + gotra (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘काश्यप-गोत्र’; नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्

• यै: by whom/with whom
• यै: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), बहुवचनम्; सम्बन्ध-प्रत्ययः

• जाताः: born
• जाताः: Karta (Subject-complement/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √jan (धातु) + जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्तः (past passive participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• प्रवरत्रयसंयुताः: endowed with a triad of pravaras
• प्रवरत्रयसंयुताः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: pravara (प्रातिपदिक) + traya (प्रातिपदिक) + saṃyuta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘प्रवर-त्रय-संयुत’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

Speaker

Unspecified (contextual narrator within Dharmāraṇyakhaṇḍa)

Visual Art Cues

Scene: A formal brāhmaṇa-feast: seated brāhmaṇas in a row, leaf-plates, servers offering anna and ghee; a householder recites saṅkalpa mentioning Kāśyapa-gotra and pravara-traya, emphasizing ritual correctness and dharma.

Characters & Entities

• Kāśyapa
• Pravara
• Brahmabhojya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is upheld through right hospitality and honoring sacred learning, symbolized by proper brāhmaṇa-feeding and lineage observances.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No particular tīrtha is praised in this verse; it focuses on gotra/pravara identity and dharmic conduct.

What ritualistic prescription is mentioned?

Brahmabhojya—feeding or honoring brāhmaṇas as a dharmic act—is highlighted, though details of procedure are not given.