Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 58
Devanagari script
सामवत्युवाच । गतस्ते संशयः कश्चित्तर्ह्यागच्छ भजस्व माम् । पश्येदं विपिनं कांत परस्त्रीसुरतोचितम्
Transliteration
sāmavatyuvāca | gataste saṃśayaḥ kaścittarhyāgaccha bhajasva mām | paśyedaṃ vipinaṃ kāṃta parastrīsuratocitam
Translation
सामवती म्हणाली—तुझा काही संशय आता गेला असेल तर ये, माझा संगसुख घे. हे कान्ता, हे वन पाहा; हे परस्त्री-सुरतास योग्य आहे।
Word by Word
सामवतीSāmavatī
सामवती:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootसामवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
गतःgone
गतः:
Kriya (Predicate complement)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘gone’
तेyour
ते:
Shashthi-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (your/of you)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कश्चित्any (remaining)
कश्चित्:
Karta (Subject apposition)
TypeNoun
Rootकश्चित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितवाचक सर्वनाम (indefinite pronoun)
तर्हिthen
तर्हि:
Visheshana (Discourse adverb)
TypeIndeclinable
Rootतर्हि (अव्यय)
Formअव्यय; काल/अनुक्रम-निर्देशक (then)
आगच्छcome
आगच्छ:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग (आ)
भजस्वenjoy/consort with
भजस्व:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
माम्me
माम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
पश्यsee
पश्य:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootपश् (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
इदम्this
इदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
विपिनम्forest, grove
विपिनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविपिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कान्तO beloved
कान्त:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; संबोधन (vocative)
पर-स्त्री-सुरत-उचितम्fit for lovemaking with another’s wife
पर-स्त्री-सुरत-उचितम्:
Karma (Object attribute)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक) + स्त्री (प्रातिपदिक) + सुरत (प्रातिपदिक) + उचित (प्रातिपदिक/कृदन्त-विशेषण)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier of विपिनम्)
Speaker
Sāmavatī
Visual Art Cues
Scene: Sāmavatī gestures toward a secluded grove—flowering creepers, soft light, a hidden bower—her expression confident; Sumedhā stands firm yet tested.
Characters & Entities
S
SāmavatīS
SumedhāFAQs
The verse depicts temptation and adharma (parastrī-sambandha) as a test that dharmic discernment must reject.
No tīrtha is glorified; “vipina” (forest) is a narrative setting, not a praised pilgrimage site.
None; it is a moral-ethical provocation within the story.