Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 55

Devanagari script

एकं जघानं गोवत्सं क्रोशंतं निशि दुर्भगा । निहतं गृहमानीय ज्ञात्वा गोवत्समंगना

Transliteration

ekaṃ jaghānaṃ govatsaṃ krośaṃtaṃ niśi durbhagā | nihataṃ gṛhamānīya jñātvā govatsamaṃganā

Translation

रात्री रडत असलेल्या एका गोवतात्साला त्या दुर्भागिणीने ठार केले. मारलेला वत्स घरात आणून त्या स्त्रीने ओळखले की हा गो-वत्स आहे.

Word by Word

• एकम्: one (single)
• एकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: eka (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; विशेषणम्

• जघान: killed/struck down
• जघान: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• गोवत्सम्: calf
• गोवत्सम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गोवत्स (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• क्रोशन्तम्: crying out
• क्रोशन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: क्रुश् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (गोवत्सम्)

• निशि: at night
• निशि: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: निशा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• दुर्भगा: the unfortunate woman
• दुर्भगा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दुर्भगा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• निहतम्: killed
• निहतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: नि + हन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (गोवत्सम्)

• गृहम्: to the house
• गृहम्: Gati/Adhikarana (Goal/गति-अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (गत्यर्थे), एकवचन

• आनीय: having brought
• आनीय: Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: आ + नी (धातु) + ल्यप् (कृदन्त/अव्यय)
• Form: क्त्वान्त/ल्यबन्त अव्यय (absolutive), पूर्वक्रिया

• ज्ञात्वा: having known/realized
• ज्ञात्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: ज्ञा (धातु) + क्त्वा (कृदन्त/अव्यय)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (absolutive), पूर्वक्रिया

• गोवत्सम्: the calf
• गोवत्सम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गोवत्स (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अङ्गना: the woman
• अङ्गना: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अङ्गना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Narrator (context not specified in snippet; Purāṇic narrative voice)

Visual Art Cues

Scene: A dim night courtyard: a crying calf, the woman striking it down; the moment of recognition as she brings the body indoors—lamp-light, shadows, moral tension.

Characters & Entities

• govatsa (calf)
• aṅganā (woman)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Violence toward an innocent being—especially a cow/calf—initiates heavy karmic consequences in Purāṇic dharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha or sacred geography is explicitly mentioned in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit vrata, dāna, snāna, or japa is prescribed in this verse.