Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 45
Devanagari script
तस्मात्त्वयैव भगवन्नुपायः परिचिन्त्यताम् । यथा मे न विहन्येत स्वामित्वं मर्त्यदेहिनाम्
Transliteration
tasmāttvayaiva bhagavannupāyaḥ paricintyatām | yathā me na vihanyeta svāmitvaṃ martyadehinām
Translation
म्हणून हे भगवन्, आपणच उपाय विचारावा, ज्यायोगे मर्त्यदेहधारी जनांवरील माझे स्वामित्व नष्ट होऊ नये।
Word by Word
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu/Reason (हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (निपात/सम्बन्धसूचक), अर्थे—‘तस्मात्’ = therefore/from that
त्वयाby you
त्वया:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग (सर्वनाम), तृतीया (3rd/करण), एकवचन
एवindeed/only
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात)
Formअव्यय (निपात), अवधारणार्थक
भगवन्O Lord
भगवन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन
उपायःmeans/remedy
उपायः:
Karma (कर्म) (of passive/impersonal injunction)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
परिचिन्त्यताम्let (it) be thought out/considered
परिचिन्त्यताम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपरि-चिन्त् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), आत्मनेपद, तृतीयपुरुष, एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोगः—‘let it be considered’
यथाso that/as
यथा:
Purpose/Relation (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बन्ध/उपमान/प्रकारवाचक), ‘so that/as’
मेmy
मे:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6th/सम्बन्ध) एकवचन (enclitic)
नnot
न:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-निपात)
Formअव्यय (निषेध)
विहन्येतmight be harmed/destroyed
विहन्येत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-हन् (धातु)
Formविधिलिङ् (सम्भावना/इच्छा), आत्मनेपद, तृतीयपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः—‘might be destroyed/struck down’
स्वामित्वम्lordship/ownership
स्वामित्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्वामित्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; अत्र कर्मणि-क्रियायाः कर्तृस्थाने विषयः
मर्त्यदेहिनाम्of mortal embodied beings
मर्त्यदेहिनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमर्त्य-देहिन् (प्रातिपदिक; मर्त्य + देहिन्)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (‘mortals’ + ‘embodied beings’)
Speaker
Yama (to Brahmā)
Visual Art Cues
Scene: Yama, solemn and troubled, petitions the supreme Lord/Creator in a cosmic court-like space, seeking a stratagem to preserve his authority over mortals.
Characters & Entities
Y
YamaB
BrahmāFAQs
The verse dramatizes the tension between divine mercy through purification and the maintenance of karmic governance.
None; the focus is on cosmic administration rather than sacred geography.
No explicit rite; it asks for an 'upāya' (counter-measure) regarding the effects of Rudra-japa.