Adhyaya 154

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । नर्मदादक्षिणे कूले तीर्थं कलकलेश्वरम् । विख्यातं सर्वलोकेषु स्वयं देवेन निर्मितम्

श्री मार्कण्डेय म्हणाले—नर्मदेच्या दक्षिण तीरावर ‘कलकलेश्वर’ नावाचे तीर्थ आहे; ते सर्व लोकांत विख्यात असून स्वयं देवाने निर्मिलेले आहे।

Verse 2

अन्धकं समरे हत्वा देवदेवो महेश्वरः । सहितो देवगन्धर्वैः किन्नरैश्च महोरगैः

समरात अंधकाचा वध करून देवदेव महेश्वर देव, गंधर्व, किन्नर आणि महोरग (नाग) यांसह तेथे आले।

Verse 3

शङ्खतूर्यनिनादैश्च मृदङ्गपणवादिभिः । वीणावेणुरवैश्चान्यैः स्तुतिभिः पुष्कलादिभिः

शंख-तुर्यांचा निनाद, मृदंग-पणव आदी वाद्यांचा घोष, वीणा-वेणूचे स्वर आणि पुष्कळ स्तुतिगान यांसह।

Verse 4

गायन्ति सामानि यजूंषि चान्ये छन्दांसि चान्ये ऋचमुद्गिरन्ति । स्तोत्रैरनेकैरपरे गृणन्ति महेश्वरं तत्र महानुभावाः

तेथे महानुभाव कोणी सामगान गातात, कोणी यजुर्मंत्रांचे पठण करतात; कोणी छंद उच्चारून ऋचा म्हणतात; तर इतर अनेक स्तोत्रांनी महेश्वराची स्तुती करतात।

Verse 5

प्रमथानां निनादेन कल्कलेन च बन्दिनाम् । यस्मात्प्रतिष्ठितं लिङ्गं तस्माज्जातं तदाख्यया

प्रमथांच्या निनादात आणि बंदीजनांच्या कलकल ध्वनीत ज्या कारणाने लिंगाची प्रतिष्ठा झाली, त्या कारणानेच ते त्या नावाने (कल्कलेश्वर) प्रसिद्ध झाले।

Verse 6

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा वीक्षेत्कलकलेश्वरम् । वाजपेयात्परं पुण्यं स लभेन्मानवो भुवि

जो मनुष्य त्या तीर्थात स्नान करून कल्कलेश्वराचे दर्शन घेतो, तो या भुवी वाजपेय यज्ञापेक्षाही श्रेष्ठ पुण्य प्राप्त करतो।

Verse 7

तेन पुण्येन पूतात्मा प्राणत्यागाद्दिवं व्रजेत् । आरूढः परमं यानं गीयमानोऽप्सरोगणैः

त्या पुण्याने पवित्र झालेला आत्मा प्राणत्यागाच्या वेळी स्वर्गास जातो; परम दिव्य विमानावर आरूढ होऊन अप्सरागणांच्या गानाने स्तुत होतो।

Verse 8

उपभुज्य महाभोगान्कालेन महता ततः । मर्त्यलोके महात्मासौ जायते विमले कुले

दीर्घ काळ महान दिव्य भोग उपभोगून, तो महात्मा नंतर मर्त्यलोकी निर्मळ व कुलीन कुळात जन्म घेतो।

Verse 9

ब्राह्मणः सुभगो लोके वेदवेदाङ्गपारगः । व्याधिशोकविनिर्मुक्तो जीवेच्च शरदां शतम्

तो लोकी सुभाग्यवान ब्राह्मण होतो, वेद व वेदांगांत पारंगत; व्याधी व शोकमुक्त होऊन शंभर शरदांपर्यंत जगतो।

Verse 154

। अध्याय

“अध्याय”—हे अध्याय-शीर्षक/समाप्ती दर्शविणारे पद आहे।