
मार्कंडेय सिद्धेश्वर नावाच्या अत्यंत श्रेष्ठ तीर्थाचे वर्णन करतात—जे सर्व लोकांत पूज्य व परमसिद्धिदायक आहे. या अध्यायाचा मुख्य उपदेश संक्षेपाने असा: तीर्थात स्नान करून उमा‑रुद्र (उमा‑महेश्वर) यांची विधिपूर्वक पूजा करावी. असे केल्यास वाजपेय यज्ञासमान फल मिळते—तीर्थभक्तीला वैदिक प्रतिष्ठेची समता दिली आहे. फलश्रुतीत सांगितले आहे की संचित पुण्यामुळे मृत्यूनंतर साधक स्वर्गारोहण करतो, अप्सरांच्या संगतीत मंगलघोषांनी त्याचा सत्कार होतो; दीर्घकाळ स्वर्गसुख भोगून तो पुन्हा धन‑धान्यसमृद्ध, प्रतिष्ठित कुळात जन्म घेतो, वेद‑वेदांगात निपुण, समाजमान्य, रोग‑शोकविरहित आणि शतवर्षायुषी होतो।
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । तस्यैवानन्तरं चान्यत्सिद्धेश्वरमनुत्तमम् । तीर्थं सर्वगुणोपेतं सर्वलोकेषु पूजितम्
श्री मार्कण्डेय म्हणाले—त्याच्या लगेचच आणखी एक अनुपम स्थान आहे—सिद्धेश्वर; हे सर्वगुणसंपन्न तीर्थ सर्व लोकांत पूजिले जाते.
Verse 2
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा ह्युमारुद्रं प्रपूजयेत् । वाजपेयस्य यज्ञस्य स लभेत्फलमुत्तमम्
जो त्या तीर्थात स्नान करून मग उमा व रुद्र यांची विधिपूर्वक पूजा करतो, तो वाजपेय यज्ञासमान परम उत्तम फल प्राप्त करतो.
Verse 3
तेन पुण्येन महता मृतः स्वर्गमवाप्नुयात् । अप्सरोगणसंवीतो जयशब्दादिमङ्गलैः
त्या महान पुण्यामुळे तो देहत्यागानंतर स्वर्ग प्राप्त करतो; अप्सरागणांनी वेढलेला राहतो आणि ‘जय’ इत्यादी मंगलध्वनींनी अभिनंदित होतो.
Verse 4
सहस्रवत्सरांस्तत्र क्रीडयित्वा यथासुखम् । धनधान्यसमोपेते कुले महति जायते
तो तेथे सहस्र वर्षे यथासुख क्रीडा करून, नंतर धन-धान्यसमृद्ध अशा महान कुळात जन्म घेतो.
Verse 5
पूज्यमानो नरश्रेष्ठ वेदवेदाङ्गपारगः । व्याधिशोकविनिर्मुक्तो जीवेच्च शरदां शतम्
पूजिला गेल्यावर तो नरश्रेष्ठ वेद व वेदांगांत पारंगत होतो। व्याधी व शोक यांपासून मुक्त होऊन तो शंभर शरदांपर्यंत जगतो।
Verse 135
। अध्याय
अध्याय (समाप्ती-सूचक).