Adhyaya 23 Mantra 51 - Shukla Yajurveda | Marathi | Vedapath

Various Rishis

←Previous MantraNext Mantra→

Shukla Yajur Veda — Adhyaya 23, Mantra 51

Rishi: Anukta (ritual-corpus attribution); treated as a brahman-praśna mantra

Devata: Puruṣa / Prajāpati; secondarily Brahman (as priestly office) as addressee

Chandas: Triṣṭubh (interrogative triṣṭubh style)

Samhita Patha (Devanagari)

केष्व॒न्तः पुरु॑ष॒ आ वि॑वेश॒ कान्य॒न्तः पुरु॑षे॒ अर्पि॑तानि । ए॒तद्ब्र॑ह्म॒न्नुप॑ वल्हामसि त्वा॒ किᳪ स्वि॑न्न॒: प्रति॑ वोचा॒स्यत्र॑

Transliteration

kéṣv antáḥ púruṣa ā vivéśa kā́ny antáḥ púruṣe arpítāni | etád brahman úpa valhāmasi tvā kím svín naḥ práti vocāsy átra

Translation

हे पुरुषा! अंतःस्थ तू कशात प्रविष्ट झाला आहेस, आणि पुरुषाच्या अंतःकरणात कोणकोणत्या गोष्टी दृढपणे प्रतिष्ठित आहेत? हे ब्रह्मन्, हेच जाणण्यासाठी आम्ही तुझ्या समीप येऊन विचारतो—येथे आमच्याप्रति तू कोणते उत्तर सांगशील?

Padapatha (Word Analysis)

केषु । अन्तः । पुरुषः । आ । विवेश । कानि । अन्तः । पुरुषे । अर्पितानि । एतत् । ब्रह्मन् । उप । वल्हामसि । त्वा । किम् । स्वित् । नः । प्रति । वोचासि । अत्र

Word by Word

केषुin which (persons/things)?

अन्तःwithin, inside

पुरुषःthe Person (Puruṣa)

आtowards, into (completely)

विवेशentered

कानिwhich (things)?

अन्तःwithin

पुरुषेin the Person (Puruṣa)

अर्पितानिplaced, deposited, assigned

एतत्this

ब्रह्मन्O Brahman (priest / sacred power)

उपnear, towards

वल्हामसिwe approach / we seek

त्वाyou

किम्what?

स्वित्indeed? / pray?

नःto us / for us

प्रतिin reply, back

वोचासिwill you say / will you speak

अत्रhere

Entities Mentioned

Puruṣa

Prajāpati

Brahman (as Brahman-priest)

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes